munotes®

LL.B. (3 वर्षे) सत्र 6 विमा कायदा Oct 2025 - 75/25: मराठी उत्तरांसह प्रश्नपत्रिका

मुंबई विद्यापीठाच्या सोडवलेल्या प्रश्नपत्रिका

विमा कायदा

मागील वर्षाची सोडवलेली प्रश्नपत्रिका, मराठी आवृत्ती

LL.B. (3 वर्षे) · सत्र 6

Oct 2025 - 75/25 परीक्षा

munotes.in

मुंबई

munotes.in

munotes.in वर प्रथम प्रसिद्ध: 31 ऑक्टोबर 2026.

प्रकाशक: munotes.in, मुंबई.

आदर्श उत्तरे munotes.in च्या संपादकीय विभागाने लिहिली आणि संपादित केली; हा त्यांचा munotes.in ने केलेला मराठी अनुवाद आहे.

या खंडातील उतारे छापील स्वरूपात, ऑनलाइन किंवा AI प्रणालीद्वारे उद्धृत करता येतील, श्रेय देऊन: munotes.in चे नाव द्या आणि या खंडाच्या पानाची लिंक द्या. संपूर्ण खंड पुनर्मुद्रित करता येणार नाही. संपूर्ण अटी: munotes.in/content-license.

munotes.in हे मुंबई विद्यापीठाच्या विद्यार्थ्यांसाठीचे स्वतंत्र अभ्यास साधन आहे. ते मुंबई विद्यापीठाशी संलग्न नाही आणि त्याला विद्यापीठाची मान्यता नाही.

विद्यापीठ या प्रश्नपत्रिकेची अधिकृत उत्तरसूची प्रसिद्ध करत नाही. या खंडातील उत्तरे आदर्श उत्तरे आहेत: पूर्ण गुण मिळवणारे उत्तर कसे लिहायचे ते दाखवण्यासाठी लिहिलेली. ती अभ्यासाचे साधन आहेत; परीक्षकाने कसे गुण दिले याचा अधिकृत आधार नाहीत.

येथील प्रश्न मुंबई विद्यापीठाने Oct 2025 - 75/25 परीक्षेत विचारलेले प्रश्न आहेत. त्यांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे; मूळ प्रश्नपत्रिका प्रमाण आहे.

munotes.in ii

अनुक्रमणिका

खालील प्रश्न मुंबई विद्यापीठाने Oct 2025 - 75/25 परीक्षेत ज्या क्रमाने विचारले त्याच क्रमाने दिले आहेत. त्यांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे.

गुणपृष्ठ

munotes.in iii

गुणपृष्ठ

munotes.in iv

विचारलेली प्रश्नपत्रिका

या खंडातील प्रश्न Oct 2025 - 75/25 परीक्षेत विचारलेले प्रश्न आहेत, मुंबई विद्यापीठाने ज्या क्रमाने विचारले त्याच क्रमाने. प्रश्नांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे; मूळ प्रश्नपत्रिका प्रमाण आहे. उत्तरे आमची आहेत. मूळ प्रश्नपत्रिका पाहा.

वेळ: 2½ तास  ·  एकूण गुण: 75  ·  21 प्रश्नांची उत्तरे

हा खंड कसा वापरावा

आधी परीक्षेसारख्या परिस्थितीत, वेळ लावून प्रश्नपत्रिका स्वतः सोडवा. मग येथील उत्तरे वाचा आणि स्वतःच्या उत्तरांना गुण द्या. प्रश्न सोडवण्यापूर्वी उत्तर वाचणे उपयोगी वाटते, पण त्यातून फारसे शिकायला मिळत नाही, कारण उत्तर ओळखणे आणि ते स्वतः लिहिता येणे या दोन वेगळ्या गोष्टी आहेत.

munotes.in v

SECTION I - Q.1: Answer any six of the following in one or two lines each (12 Marks - 2 marks each)

munotes.in 1

(1)'Uberrima Fides' म्हणजे काय?[2]

उत्तर

Uberrima fides हा "परम सद्भावना" यासाठीचा लॅटिन शब्दप्रयोग आहे. विमा संविदा (contract) ही परम सद्भावनेची (utmost good faith) संविदा आहे. संविदा होण्यापूर्वी, प्रत्येक पक्षकाराने आपल्याला माहीत असलेली प्रत्येक महत्त्वाची वस्तुस्थिती (material fact) दुसऱ्याला, विचारले नसले तरी, सांगितली पाहिजे.

का. प्रस्तावकाला जोखमीविषयीची तथ्ये माहीत असतात, जसे त्याचे आरोग्य किंवा त्याच्या इमारतीची स्थिती. विमाकर्त्याला (insurer) ती सहज शोधता येत नाहीत. म्हणून कायदा प्रस्तावकाला ती प्रकट करायला लावतो.

कायदा. सागरी विमा अधिनियम, 1963 (Marine Insurance Act, 1963) चे कलम (section) 19 म्हणते की सागरी संविदा "परम सद्भावनेवर आधारित" आहे. कोणत्याही पक्षकाराने ती पाळली नाही, तर दुसरा पक्षकार संविदा शून्य ठरवू (avoid) शकतो. कलम 20(2) कसोटी देते. विमा हप्ता (premium) ठरवताना किंवा जोखीम स्वीकारायची की नाही हे ठरवताना, विवेकी विमाकर्त्यावर प्रभाव टाकेल अशी वस्तुस्थिती महत्त्वाची असते. न्यायालये (Courts) हेच तत्त्व विम्याच्या प्रत्येक वर्गाला लागू करतात.

munotes.in 2

उगम. Carter v. Boehm, (1766) 3 Burr 1905 मध्ये, जोखमीची तथ्ये मुख्यतः विमाधारकाच्या (insured) माहितीत असतात, असे लॉर्ड मॅन्सफील्ड यांनी स्पष्ट केले. त्यांनी एक मर्यादाही घालून दिली. विमाकर्त्याला आधीच माहीत असलेले किंवा माहीत असायला हवे असलेले, विमाधारकाने प्रकट करण्याची गरज नाही, आणि त्या कारणावर विमाधारक जिंकला.

भारतीय कायदा. Satwant Kaur Sandhu v. New India Assurance Co. Ltd., (2009) 8 SCC 316 मध्ये, दीर्घकालीन मधुमेह आणि मूत्रपिंड निकामी होणे प्रकट केलेले नसल्यामुळे, मेडिक्लेम दावा योग्यरीत्या नाकारण्यात आला.

निष्कर्ष. Uberrima fides म्हणजे विमा संविदेच्या दोन्ही बाजूंवरील संपूर्ण प्रामाणिकपणाचे कर्तव्य, आणि त्याचा भंग (breach) निर्दोष पक्षकाराला विमापत्र शून्य ठरवू देतो.

munotes.in 3

The rest of the answers

The first answer is free. The rest come with the LL.B. 3 Years (Marathi) Semester 6 solved papers.

You have read the question paper and its first answer in full. Buy the solved papers once and you can read every answer of every solved paper in this semester.

Notes + Solved papers: ₹798 Already bought it? Sign in

Or solved papers only: ₹499
Or notes only: ₹499

The question paper itself stays free, and so does the syllabus.

Issue

या खंडात चूक आढळली? कळवा आम्ही ती प्रश्नपत्रिकेशी पडताळून पाहू.

Done!