munotes®

LLB 3 years Sem 6 Alternate Dispute Resolution System Nov 2016: मराठी उत्तरांसह प्रश्नपत्रिका

मुंबई विद्यापीठाच्या सोडवलेल्या प्रश्नपत्रिका

Alternate Dispute Resolution System

मागील वर्षाची सोडवलेली प्रश्नपत्रिका, मराठी आवृत्ती

LLB 3 years · Sem 6

Nov 2016 परीक्षा

munotes.in

मुंबई

munotes.in

munotes.in वर प्रथम प्रसिद्ध: 28 ऑक्टोबर 2026.

ही आवृत्ती सुधारित: 29 ऑक्टोबर 2026.

प्रकाशक: munotes.in, मुंबई.

आदर्श उत्तरे munotes.in च्या संपादकीय विभागाने लिहिली आणि संपादित केली; हा त्यांचा munotes.in ने केलेला मराठी अनुवाद आहे.

या खंडातील उतारे छापील स्वरूपात, ऑनलाइन किंवा AI प्रणालीद्वारे उद्धृत करता येतील, श्रेय देऊन: munotes.in चे नाव द्या आणि या खंडाच्या पानाची लिंक द्या. संपूर्ण खंड पुनर्मुद्रित करता येणार नाही. संपूर्ण अटी: munotes.in/content-license.

munotes.in हे मुंबई विद्यापीठाच्या विद्यार्थ्यांसाठीचे स्वतंत्र अभ्यास साधन आहे. ते मुंबई विद्यापीठाशी संलग्न नाही आणि त्याला विद्यापीठाची मान्यता नाही.

विद्यापीठ या प्रश्नपत्रिकेची अधिकृत उत्तरसूची प्रसिद्ध करत नाही. या खंडातील उत्तरे आदर्श उत्तरे आहेत: पूर्ण गुण मिळवणारे उत्तर कसे लिहायचे ते दाखवण्यासाठी लिहिलेली. ती अभ्यासाचे साधन आहेत; परीक्षकाने कसे गुण दिले याचा अधिकृत आधार नाहीत.

येथील प्रश्न मुंबई विद्यापीठाने Nov 2016 परीक्षेत विचारलेले प्रश्न आहेत. त्यांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे; मूळ प्रश्नपत्रिका प्रमाण आहे.

munotes.in ii

अनुक्रमणिका

खालील प्रश्न मुंबई विद्यापीठाने Nov 2016 परीक्षेत ज्या क्रमाने विचारले त्याच क्रमाने दिले आहेत. त्यांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे.

गुणपृष्ठ

munotes.in iii

गुणपृष्ठ

munotes.in iv

विचारलेली प्रश्नपत्रिका

या खंडातील प्रश्न Nov 2016 परीक्षेत विचारलेले प्रश्न आहेत, मुंबई विद्यापीठाने ज्या क्रमाने विचारले त्याच क्रमाने. प्रश्नांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे; मूळ प्रश्नपत्रिका प्रमाण आहे. उत्तरे आमची आहेत. मूळ प्रश्नपत्रिका पाहा.

वेळ: 3 तास  ·  एकूण गुण: 100  ·  25 प्रश्नांची उत्तरे

हा खंड कसा वापरावा

आधी परीक्षेसारख्या परिस्थितीत, वेळ लावून प्रश्नपत्रिका स्वतः सोडवा. मग येथील उत्तरे वाचा आणि स्वतःच्या उत्तरांना गुण द्या. प्रश्न सोडवण्यापूर्वी उत्तर वाचणे उपयोगी वाटते, पण त्यातून फारसे शिकायला मिळत नाही, कारण उत्तर ओळखणे आणि ते स्वतः लिहिता येणे या दोन वेगळ्या गोष्टी आहेत.

munotes.in v

SECTION I - Q.1: Answer in two to three lines (20 Marks - 2 marks each)

munotes.in 1

(a)लवाद करारासाठी दोन्ही पक्षकारांची सही अत्यावश्यक आहे का?[2]

उत्तर

नाही. लवाद आणि समेट अधिनियम (Act), 1996 लवाद करार (arbitration agreement) सही केलेला असणे नव्हे, तर लेखी असणे आवश्यक करतो. "लवाद करार लेखी असेल" (कलम (section) 7(3)). सही केलेला दस्तऐवज (document) हा तो लेखी असण्याच्या मार्गांपैकी केवळ एक आहे. कलम 7(4) तीन मार्ग सूचीबद्ध करते:

  1. "पक्षकारांनी सही केलेला दस्तऐवज";
  2. "करार नोंदवणारी, इलेक्ट्रॉनिक माध्यमांद्वारे होणाऱ्या संदेशवहनासह, पत्रे, टेलेक्स, तार किंवा दूरसंचाराची इतर साधने यांची देवाणघेवाण"; किंवा
  3. "ज्यात कराराचे अस्तित्व एका पक्षकाराने प्रतिपादित केले आहे आणि दुसऱ्याने नाकारलेले नाही अशी दाव्याच्या आणि बचावाच्या निवेदनांची देवाणघेवाण".

लेखी संविदा (contract) संदर्भाद्वारे दुसऱ्या दस्तऐवजातील लवाद खंड समाविष्ट करू शकते (कलम 7(5)).

munotes.in 2

Caravel Shipping Services Pvt. Ltd. v. Premier Sea Foods Exim Pvt. Ltd., (2019) 11 SCC 461. एका बिल ऑफ लेडिंगवर (bill of lading) छापील लवाद खंड होता, पण माल पाठवणाऱ्याने त्यावर सही केली नव्हती. माल पाठवणाऱ्याने त्याच बिलावर आधार घेऊन कोची येथे दावा (suit) दाखल केला. सही नसल्यामुळे कनिष्ठ न्यायालयांनी विवाद लवादाकडे पाठवण्यास नकार दिला. सर्वोच्च न्यायालयाने (Supreme Court) त्यांचा निर्णय उलटवला. "कलम 7(3) मध्ये दाखवल्याप्रमाणे, एकमेव पूर्वअट म्हणजे तो लेखी असावा." त्याने Jugal Kishore Rameshwardas v. Goolbai Hormusji, AIR 1955 SC 812 चे अनुसरण केले. बिलावर आधार घेणारा पक्षकार "दुटप्पी भूमिका घेऊ शकत नव्हता".

munotes.in 3

The rest of the answers

The first answer is free. The rest come with the LL.B. 3 Years (Marathi) Semester 6 solved papers.

You have read the question paper and its first answer in full. Buy the solved papers once and you can read every answer of every solved paper in this semester.

Notes + Solved papers: ₹798 Already bought it? Sign in

Or solved papers only: ₹499
Or notes only: ₹499

The question paper itself stays free, and so does the syllabus.

Issue

या खंडात चूक आढळली? कळवा आम्ही ती प्रश्नपत्रिकेशी पडताळून पाहू.

Done!