munotes®

LLB 3 years Sem 6 Alternate Dispute Resolution System Nov 2013: मराठी उत्तरांसह प्रश्नपत्रिका

मुंबई विद्यापीठाच्या सोडवलेल्या प्रश्नपत्रिका

Alternate Dispute Resolution System

मागील वर्षाची सोडवलेली प्रश्नपत्रिका, मराठी आवृत्ती

LLB 3 years · Sem 6

Nov 2013 परीक्षा

munotes.in

मुंबई

munotes.in

munotes.in वर प्रथम प्रसिद्ध: 28 ऑक्टोबर 2026.

ही आवृत्ती सुधारित: 29 ऑक्टोबर 2026.

प्रकाशक: munotes.in, मुंबई.

आदर्श उत्तरे munotes.in च्या संपादकीय विभागाने लिहिली आणि संपादित केली; हा त्यांचा munotes.in ने केलेला मराठी अनुवाद आहे.

या खंडातील उतारे छापील स्वरूपात, ऑनलाइन किंवा AI प्रणालीद्वारे उद्धृत करता येतील, श्रेय देऊन: munotes.in चे नाव द्या आणि या खंडाच्या पानाची लिंक द्या. संपूर्ण खंड पुनर्मुद्रित करता येणार नाही. संपूर्ण अटी: munotes.in/content-license.

munotes.in हे मुंबई विद्यापीठाच्या विद्यार्थ्यांसाठीचे स्वतंत्र अभ्यास साधन आहे. ते मुंबई विद्यापीठाशी संलग्न नाही आणि त्याला विद्यापीठाची मान्यता नाही.

विद्यापीठ या प्रश्नपत्रिकेची अधिकृत उत्तरसूची प्रसिद्ध करत नाही. या खंडातील उत्तरे आदर्श उत्तरे आहेत: पूर्ण गुण मिळवणारे उत्तर कसे लिहायचे ते दाखवण्यासाठी लिहिलेली. ती अभ्यासाचे साधन आहेत; परीक्षकाने कसे गुण दिले याचा अधिकृत आधार नाहीत.

येथील प्रश्न मुंबई विद्यापीठाने Nov 2013 परीक्षेत विचारलेले प्रश्न आहेत. त्यांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे; मूळ प्रश्नपत्रिका प्रमाण आहे.

munotes.in ii

अनुक्रमणिका

खालील प्रश्न मुंबई विद्यापीठाने Nov 2013 परीक्षेत ज्या क्रमाने विचारले त्याच क्रमाने दिले आहेत. त्यांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे.

गुणपृष्ठ

munotes.in iii

गुणपृष्ठ

munotes.in iv

विचारलेली प्रश्नपत्रिका

या खंडातील प्रश्न Nov 2013 परीक्षेत विचारलेले प्रश्न आहेत, मुंबई विद्यापीठाने ज्या क्रमाने विचारले त्याच क्रमाने. प्रश्नांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे; मूळ प्रश्नपत्रिका प्रमाण आहे. उत्तरे आमची आहेत. मूळ प्रश्नपत्रिका पाहा.

वेळ: 3 तास  ·  एकूण गुण: 100  ·  23 प्रश्नांची उत्तरे

हा खंड कसा वापरावा

आधी परीक्षेसारख्या परिस्थितीत, वेळ लावून प्रश्नपत्रिका स्वतः सोडवा. मग येथील उत्तरे वाचा आणि स्वतःच्या उत्तरांना गुण द्या. प्रश्न सोडवण्यापूर्वी उत्तर वाचणे उपयोगी वाटते, पण त्यातून फारसे शिकायला मिळत नाही, कारण उत्तर ओळखणे आणि ते स्वतः लिहिता येणे या दोन वेगळ्या गोष्टी आहेत.

munotes.in v

SECTION I - Q.1: Answer the following questions in two to three lines (20 Marks - 2 marks each)

munotes.in 1

(a)कोणत्या प्रकारचे विवाद लवादाकडे सोपवता येत नाहीत?[2]

उत्तर

कायदा न्यायालयांसाठी किंवा विशेष मंचांसाठी राखून ठेवतो असे विवाद. लवाद आणि समेट अधिनियम (Act), 1996 चा भाग I "ज्यामुळे काही विवाद लवादाकडे सोपवले जाऊ शकत नाहीत अशा त्या त्या वेळी अंमलात असलेल्या इतर कोणत्याही कायद्यावर परिणाम करणार नाही" (कलम (section) 2(3)). अशा विवादावरील निवाडा बाजूला सारला (set aside) जाऊ शकतो (कलम 34(2)(b)(i)).

मुख्य प्रकार, प्रत्येकाच्या कारणासह.

  1. फौजदारी अपराध: शिक्षा करणे केवळ राज्याचे काम आहे.
  2. वैवाहिक विवाद (घटस्फोट, न्यायिक विभक्तता, दांपत्य हक्कांची पुनर्स्थापना) आणि मुलांचे पालकत्व आणि अभिरक्षा: ते सर्वांवर बंधनकारक असा दर्जा ठरवतात.
  3. नादारी आणि समापन: ते सर्व धनकोंवर परिणाम करतात, आणि कायदे हा अधिकार न्यायालयाला किंवा न्यायाधिकरणाला (tribunal) देतात.
  4. मृत्युपत्रविषयक बाबी (प्रोबेट, प्रशासनपत्र, उत्तराधिकार प्रमाणपत्रे): वस्तूविषयक आदेश.
  5. विशेष न्यायालयाला अनन्य अधिकारक्षेत्र (exclusive jurisdiction) देणाऱ्या भाडे नियंत्रण कायद्यांखालील बेदखली किंवा भाडेदारी.
  6. कायदा स्वतःच्या मंचाकडे पाठवतो असे दावे, जसे कर्ज वसुली न्यायाधिकरणासमोर वसूल करता येणारी कर्जे.
munotes.in 2

Haryana Telecom Ltd. v. Sterlite Industries (India) Ltd., (1999) 5 SCC 688. उच्च न्यायालयात समापनाची याचिका प्रलंबित होती, आणि दुसऱ्या बाजूने कलम 8 खाली ती बाब लवादाकडे पाठवण्याची विनंती केली. सर्वोच्च न्यायालयाने (Supreme Court) असे धरले की "पक्षकारांमधील कोणताही करार असला तरी, लवादाला कंपनीच्या समापनाचा आदेश देण्याचे कोणतेही अधिकारक्षेत्र नसेल". अर्ज योग्यरीत्या फेटाळण्यात आला.

यादीवरील मर्यादा. A. Ayyasamy v. A. Paramasivam, (2016) 10 SCC 386, ने असे धरले की "कपटाचा केवळ आरोप" विवादाला लवादयोग्य नसलेला बनवत नाही. सविस्तर पुराव्याची गरज असलेले गंभीर आरोपच तो न्यायालयाकडे नेतात.

munotes.in 3

The rest of the answers

The first answer is free. The rest come with the LL.B. 3 Years (Marathi) Semester 6 solved papers.

You have read the question paper and its first answer in full. Buy the solved papers once and you can read every answer of every solved paper in this semester.

Notes + Solved papers: ₹798 Already bought it? Sign in

Or solved papers only: ₹499
Or notes only: ₹499

The question paper itself stays free, and so does the syllabus.

Issue

या खंडात चूक आढळली? कळवा आम्ही ती प्रश्नपत्रिकेशी पडताळून पाहू.

Done!