munotes®

LL.B. (3 वर्षे) सत्र 1 कामगार कायदा आणि औद्योगिक संबंध 1 Nov 2010: मराठी उत्तरांसह प्रश्नपत्रिका

मुंबई विद्यापीठाच्या सोडवलेल्या प्रश्नपत्रिका

कामगार कायदा आणि औद्योगिक संबंध 1

मागील वर्षाची सोडवलेली प्रश्नपत्रिका, मराठी आवृत्ती

LL.B. (3 वर्षे) · सत्र 1

Nov 2010 परीक्षा

munotes.in

मुंबई

munotes.in

munotes.in वर प्रथम प्रसिद्ध: 27 ऑक्टोबर 2026.

प्रकाशक: munotes.in, मुंबई.

आदर्श उत्तरे munotes.in च्या संपादकीय विभागाने लिहिली आणि संपादित केली; हा त्यांचा munotes.in ने केलेला मराठी अनुवाद आहे.

या खंडातील उतारे छापील स्वरूपात, ऑनलाइन किंवा AI प्रणालीद्वारे उद्धृत करता येतील, श्रेय देऊन: munotes.in चे नाव द्या आणि या खंडाच्या पानाची लिंक द्या. संपूर्ण खंड पुनर्मुद्रित करता येणार नाही. संपूर्ण अटी: munotes.in/content-license.

munotes.in हे मुंबई विद्यापीठाच्या विद्यार्थ्यांसाठीचे स्वतंत्र अभ्यास साधन आहे. ते मुंबई विद्यापीठाशी संलग्न नाही आणि त्याला विद्यापीठाची मान्यता नाही.

विद्यापीठ या प्रश्नपत्रिकेची अधिकृत उत्तरसूची प्रसिद्ध करत नाही. या खंडातील उत्तरे आदर्श उत्तरे आहेत: पूर्ण गुण मिळवणारे उत्तर कसे लिहायचे ते दाखवण्यासाठी लिहिलेली. ती अभ्यासाचे साधन आहेत; परीक्षकाने कसे गुण दिले याचा अधिकृत आधार नाहीत.

येथील प्रश्न मुंबई विद्यापीठाने Nov 2010 परीक्षेत विचारलेले प्रश्न आहेत. त्यांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे; मूळ प्रश्नपत्रिका प्रमाण आहे.

munotes.in ii

अनुक्रमणिका

खालील प्रश्न मुंबई विद्यापीठाने Nov 2010 परीक्षेत ज्या क्रमाने विचारले त्याच क्रमाने दिले आहेत. त्यांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे.

गुणपृष्ठ

munotes.in iii

गुणपृष्ठ

munotes.in iv

विचारलेली प्रश्नपत्रिका

या खंडातील प्रश्न Nov 2010 परीक्षेत विचारलेले प्रश्न आहेत, मुंबई विद्यापीठाने ज्या क्रमाने विचारले त्याच क्रमाने. प्रश्नांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे; मूळ प्रश्नपत्रिका प्रमाण आहे. उत्तरे आमची आहेत. मूळ प्रश्नपत्रिका पाहा.

वेळ: 3 तास  ·  एकूण गुण: 100  ·  25 प्रश्नांची उत्तरे

प्रश्नपत्रिकेवर छापलेल्या सूचना

  • N.B: Figures to the right indicate full marks.

हा खंड कसा वापरावा

आधी परीक्षेसारख्या परिस्थितीत, वेळ लावून प्रश्नपत्रिका स्वतः सोडवा. मग येथील उत्तरे वाचा आणि स्वतःच्या उत्तरांना गुण द्या. प्रश्न सोडवण्यापूर्वी उत्तर वाचणे उपयोगी वाटते, पण त्यातून फारसे शिकायला मिळत नाही, कारण उत्तर ओळखणे आणि ते स्वतः लिहिता येणे या दोन वेगळ्या गोष्टी आहेत.

munotes.in v

SECTION I - Q.1: Answer in not more than two sentences (All compulsory) 20 Marks

munotes.in 1

1.I.D. Act, 1947 खालील वेतन (Wages) यात कोणकोणत्या गोष्टींचा समावेश होत नाही?[2]

उत्तर

औद्योगिक विवाद अधिनियम, 1947 (Industrial Disputes Act, 1947) चे कलम 2(rr) (हा अधिनियम 21 नोव्हेंबर 2025 पासून निरसित (repealed) झाला; आता औद्योगिक संबंध संहिता, 2020 (Industrial Relations Code, 2020) चे कलम 2(zq)) वेतनाची (wages) व्याख्या, महागाई भत्ता, घराच्या निवासाचे आणि सुविधांचे मूल्य, प्रवासातील सवलती आणि विक्रीवरील कमिशन यांसारख्या भत्त्यांसह, कामगाराला त्याच्या नोकरीसाठी देय असलेला, पैशांत व्यक्त करता येणारे सर्व पारिश्रमिक (remuneration), अशी करत होते. पण वेतनात पुढील गोष्टींचा समावेश होत नसे:

  1. कोणताही बोनस;
  2. नियोक्त्याने निवृत्तिवेतन निधीत किंवा भविष्य निर्वाह निधीत भरलेले किंवा भरायचे कोणतेही अंशदान, किंवा कोणत्याही कायद्याखाली कामगाराच्या लाभासाठीचे अंशदान; आणि
  3. त्याची सेवा समाप्त झाल्यावर देय असलेले कोणतेही उपदान.

संहितेची व्याख्या अधिक संकुचित आहे: ती घरभाडे भत्ता, अतिकालिक भत्ता, कमिशन आणि वाहन भत्ता यांनाही वगळते; पण वगळलेल्या रकमा एकूण पारिश्रमिकाच्या निम्म्यापेक्षा अधिक असतील, तर अतिरिक्त रक्कम वेतन म्हणून मोजली जाते.

munotes.in 2

The rest of the answers

The first answer is free. The rest come with the LL.B. 3 Years (Marathi) Semester 1 solved papers.

You have read the question paper and its first answer in full. Buy the solved papers once and you can read every answer of every solved paper in this semester.

Notes + Solved papers: ₹798 Already bought it? Sign in

Or solved papers only: ₹499
Or notes only: ₹499

The question paper itself stays free, and so does the syllabus.

Issue

या खंडात चूक आढळली? कळवा आम्ही ती प्रश्नपत्रिकेशी पडताळून पाहू.

Done!