munotes®

B.A. LL.B. (पाच वर्षांचा अभ्यासक्रम) सत्र 6 पर्यावरण कायदा Jun 2018: मराठी उत्तरांसह प्रश्नपत्रिका

मुंबई विद्यापीठाच्या सोडवलेल्या प्रश्नपत्रिका

पर्यावरण कायदा

मागील वर्षाची सोडवलेली प्रश्नपत्रिका, मराठी आवृत्ती

B.A. LL.B. (पाच वर्षांचा अभ्यासक्रम) · सत्र 6

Jun 2018 परीक्षा

munotes.in

मुंबई

munotes.in

munotes.in वर प्रथम प्रसिद्ध: 30 ऑक्टोबर 2026.

ही आवृत्ती सुधारित: 31 ऑक्टोबर 2026.

प्रकाशक: munotes.in, मुंबई.

आदर्श उत्तरे munotes.in च्या संपादकीय विभागाने लिहिली आणि संपादित केली; हा त्यांचा munotes.in ने केलेला मराठी अनुवाद आहे.

या खंडातील उतारे छापील स्वरूपात, ऑनलाइन किंवा AI प्रणालीद्वारे उद्धृत करता येतील, श्रेय देऊन: munotes.in चे नाव द्या आणि या खंडाच्या पानाची लिंक द्या. संपूर्ण खंड पुनर्मुद्रित करता येणार नाही. संपूर्ण अटी: munotes.in/content-license.

munotes.in हे मुंबई विद्यापीठाच्या विद्यार्थ्यांसाठीचे स्वतंत्र अभ्यास साधन आहे. ते मुंबई विद्यापीठाशी संलग्न नाही आणि त्याला विद्यापीठाची मान्यता नाही.

विद्यापीठ या प्रश्नपत्रिकेची अधिकृत उत्तरसूची प्रसिद्ध करत नाही. या खंडातील उत्तरे आदर्श उत्तरे आहेत: पूर्ण गुण मिळवणारे उत्तर कसे लिहायचे ते दाखवण्यासाठी लिहिलेली. ती अभ्यासाचे साधन आहेत; परीक्षकाने कसे गुण दिले याचा अधिकृत आधार नाहीत.

येथील प्रश्न मुंबई विद्यापीठाने Jun 2018 परीक्षेत विचारलेले प्रश्न आहेत. त्यांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे; मूळ प्रश्नपत्रिका प्रमाण आहे.

munotes.in ii

अनुक्रमणिका

खालील प्रश्न मुंबई विद्यापीठाने Jun 2018 परीक्षेत ज्या क्रमाने विचारले त्याच क्रमाने दिले आहेत. त्यांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे.

गुणपृष्ठ

munotes.in iii

गुणपृष्ठ

munotes.in iv

विचारलेली प्रश्नपत्रिका

या खंडातील प्रश्न Jun 2018 परीक्षेत विचारलेले प्रश्न आहेत, मुंबई विद्यापीठाने ज्या क्रमाने विचारले त्याच क्रमाने. प्रश्नांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे; मूळ प्रश्नपत्रिका प्रमाण आहे. उत्तरे आमची आहेत. मूळ प्रश्नपत्रिका पाहा.

वेळ: 3 तास  ·  एकूण गुण: 100  ·  25 प्रश्नांची उत्तरे

हा खंड कसा वापरावा

आधी परीक्षेसारख्या परिस्थितीत, वेळ लावून प्रश्नपत्रिका स्वतः सोडवा. मग येथील उत्तरे वाचा आणि स्वतःच्या उत्तरांना गुण द्या. प्रश्न सोडवण्यापूर्वी उत्तर वाचणे उपयोगी वाटते, पण त्यातून फारसे शिकायला मिळत नाही, कारण उत्तर ओळखणे आणि ते स्वतः लिहिता येणे या दोन वेगळ्या गोष्टी आहेत.

munotes.in v

SECTION I - Answer the following, not more than two sentences (all 10) 20 Marks

munotes.in 1

1.जागतिक तापमानवाढ (global warming) म्हणजे काय?[2]

उत्तर

अर्थ. जागतिक तापमानवाढ (global warming) म्हणजे पृथ्वीच्या सरासरी पृष्ठभागीय तापमानात दीर्घकाळ होणारी वाढ. ती मुख्यतः मानवी कृतींमुळे वातावरणात (atmosphere) हरितगृह वायू (greenhouse gases) साचल्याने होते.

ती कशी होते. कार्बन डायऑक्साइड, मिथेन आणि नायट्रस ऑक्साइड यांसारखे हरितगृह वायू पृथ्वीने उत्सर्जित केलेली उष्णता अडवून धरतात. नैसर्गिक हरितगृह परिणाम (greenhouse effect) पृथ्वी राहण्यायोग्य ठेवतो. पण मानवी कृतींमुळे हे वायू वाढले आहेत. आता अधिक उष्णता अडवली जाते, आणि पृथ्वी तापते. हा वाढलेला हरितगृह परिणाम (enhanced greenhouse effect) आहे.

मानवी कारणे.

  1. वीज, उद्योग आणि वाहतूक यांसाठी कोळसा, तेल आणि वायू यांसारखी जीवाश्म इंधने जाळणे.
  2. कार्बन डायऑक्साइड शोषून घेणारी झाडे (trees) नष्ट करणारी जंगलतोड (deforestation).
  3. शेती, विशेषतः भातशेती आणि पशुधन, जे मिथेन सोडतात.
  4. सिमेंट उत्पादनासारख्या औद्योगिक प्रक्रिया.

परिणाम.

  1. हिमनद्या आणि हिमटोप्या वितळणे, आणि समुद्राची पातळी वाढणे.
  2. उष्णतेच्या लाटा, दुष्काळ, पूर आणि अनियमित पावसाळा.
munotes.in 2
  1. प्रजाती आणि प्रवाळ भित्तिका नष्ट होणे.
  2. अन्न, पाणी आणि आरोग्य यांना धोका.

जागतिक तापमानवाढ आणि हवामान बदल. जागतिक तापमानवाढ म्हणजे तापमानातील वाढ. हवामान बदल (climate change) म्हणजे तिच्यामुळे होणारा हवामानाच्या स्वरूपातील व्यापक बदल.

कायदेशीर प्रतिसाद.

  1. रिओ येथे स्वीकारलेला (adopted) हवामान बदलावरील संयुक्त राष्ट्रांचा आराखडा अभिसमय, 1992 (UN Framework Convention on Climate Change, 1992).
  2. विकसित देशांसाठी बंधनकारक उद्दिष्टे असलेला क्योटो प्रोटोकॉल, 1997 (Kyoto Protocol, 1997).
  3. सर्व देशांच्या राष्ट्रीय योगदानांसह, तापमानवाढ 2 अंश सेल्सिअसच्या बरीच खाली ठेवण्याचे उद्दिष्ट असलेला पॅरिस करार, 2015 (Paris Agreement, 2015).

भारतात. M.K. Ranjitsinh v. Union of India, 2024 INSC 280 मध्ये सर्वोच्च न्यायालयाने हवामान बदलाच्या प्रतिकूल परिणामांविरुद्धचा हक्क मान्य केला.

munotes.in 3

The rest of the answers

The first answer is free. The rest come with the B.A. LL.B. 5 Years (Marathi) Semester 6 solved papers.

You have read the question paper and its first answer in full. Buy the solved papers once and you can read every answer of every solved paper in this semester.

Notes + Solved papers: ₹798 Already bought it? Sign in

Or solved papers only: ₹499
Or notes only: ₹499

The question paper itself stays free, and so does the syllabus.

Issue

या खंडात चूक आढळली? कळवा आम्ही ती प्रश्नपत्रिकेशी पडताळून पाहू.

Done!