munotes®

B.A. LL.B. (पाच वर्षांचा अभ्यासक्रम) सत्र 3 राज्यशास्त्र II 2023-24 - ATKT 60/40: मराठी उत्तरांसह प्रश्नपत्रिका

मुंबई विद्यापीठाच्या सोडवलेल्या प्रश्नपत्रिका

राज्यशास्त्र II

मागील वर्षाची सोडवलेली प्रश्नपत्रिका, मराठी आवृत्ती

B.A. LL.B. (पाच वर्षांचा अभ्यासक्रम) · सत्र 3

2023-24 - ATKT 60/40 परीक्षा

munotes.in

मुंबई

munotes.in

munotes.in वर प्रथम प्रसिद्ध: 29 ऑक्टोबर 2026.

ही आवृत्ती सुधारित: 1 नोव्हेंबर 2026.

प्रकाशक: munotes.in, मुंबई.

आदर्श उत्तरे munotes.in च्या संपादकीय विभागाने लिहिली आणि संपादित केली; हा त्यांचा munotes.in ने केलेला मराठी अनुवाद आहे.

या खंडातील उतारे छापील स्वरूपात, ऑनलाइन किंवा AI प्रणालीद्वारे उद्धृत करता येतील, श्रेय देऊन: munotes.in चे नाव द्या आणि या खंडाच्या पानाची लिंक द्या. संपूर्ण खंड पुनर्मुद्रित करता येणार नाही. संपूर्ण अटी: munotes.in/content-license.

munotes.in हे मुंबई विद्यापीठाच्या विद्यार्थ्यांसाठीचे स्वतंत्र अभ्यास साधन आहे. ते मुंबई विद्यापीठाशी संलग्न नाही आणि त्याला विद्यापीठाची मान्यता नाही.

विद्यापीठ या प्रश्नपत्रिकेची अधिकृत उत्तरसूची प्रसिद्ध करत नाही. या खंडातील उत्तरे आदर्श उत्तरे आहेत: पूर्ण गुण मिळवणारे उत्तर कसे लिहायचे ते दाखवण्यासाठी लिहिलेली. ती अभ्यासाचे साधन आहेत; परीक्षकाने कसे गुण दिले याचा अधिकृत आधार नाहीत.

येथील प्रश्न मुंबई विद्यापीठाने 2023-24 - ATKT 60/40 परीक्षेत विचारलेले प्रश्न आहेत. त्यांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे; मूळ प्रश्नपत्रिका प्रमाण आहे.

munotes.in ii

अनुक्रमणिका

खालील प्रश्न मुंबई विद्यापीठाने 2023-24 - ATKT 60/40 परीक्षेत ज्या क्रमाने विचारले त्याच क्रमाने दिले आहेत. त्यांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे.

गुणपृष्ठ

munotes.in iii

गुणपृष्ठ

munotes.in iv

विचारलेली प्रश्नपत्रिका

या खंडातील प्रश्न 2023-24 - ATKT 60/40 परीक्षेत विचारलेले प्रश्न आहेत, मुंबई विद्यापीठाने ज्या क्रमाने विचारले त्याच क्रमाने. प्रश्नांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे; मूळ प्रश्नपत्रिका प्रमाण आहे. उत्तरे आमची आहेत. मूळ प्रश्नपत्रिका पाहा.

वेळ: 2 तास  ·  एकूण गुण: 60  ·  22 प्रश्नांची उत्तरे

हा खंड कसा वापरावा

आधी परीक्षेसारख्या परिस्थितीत, वेळ लावून प्रश्नपत्रिका स्वतः सोडवा. मग येथील उत्तरे वाचा आणि स्वतःच्या उत्तरांना गुण द्या. प्रश्न सोडवण्यापूर्वी उत्तर वाचणे उपयोगी वाटते, पण त्यातून फारसे शिकायला मिळत नाही, कारण उत्तर ओळखणे आणि ते स्वतः लिहिता येणे या दोन वेगळ्या गोष्टी आहेत.

munotes.in v

SECTION I - Q. No. 1: Answer the following questions in two sentences (any Six) (12 Marks - 2 marks each)

munotes.in 1

1.सत्तेची व्याख्या द्या. आधुनिक लोकशाहीत सत्तेच्या वापराला वैधता कशी दिली जाते?[2]

उत्तर

व्याख्या. मॅक्स वेबर: सत्ता (power) म्हणजे "सामाजिक संबंधातील एखादा कर्ता विरोध असूनही आपली इच्छा अंमलात आणण्याच्या स्थितीत असण्याची संभाव्यता". रॉबर्ट डाल यांनी ते अधिक सोप्या भाषेत मांडले: B ने अन्यथा केले नसते ते A ला B कडून जितके करवून घेता येते, तितक्या प्रमाणात A ची B वर सत्ता असते.

आधुनिक लोकशाहीत (democracy) सत्तेच्या वापराला वैधता कशी दिली जाते:

  1. संविधान, जे पदे निर्माण करते, अधिकार प्रदान करते आणि त्यांच्या मर्यादा ठरवते, जेणेकरून सत्तेच्या प्रत्येक वापराला कायदेशीर स्रोत आणि कायदेशीर सीमा असते.
  2. सार्वत्रिक प्रौढ मताधिकारावर आधारित मुक्त आणि न्याय्य नियतकालिक निवडणुका, ज्या ती पदे कोण धारण करेल हे ठरवतात आणि लोकांचा जनादेश प्रदान करतात. भारतात याचा आधार अनुच्छेद 326 आणि अनुच्छेद 324 खालील निवडणूक आयोग (commission) हा आहे.
  3. कायद्याचे राज्य (rule of law) आणि न्याय्य प्रक्रिया, जेणेकरून सत्तेचा वापर वैयक्तिक आज्ञेने नव्हे तर सर्वसाधारण नियमांद्वारे होतो, आणि तो न्यायिक पुनर्विलोकनाच्या अधीन असतो.
  4. उत्तरदायित्व (accountability): विधिमंडळाप्रति, मुक्त वृत्तपत्रांप्रति आणि लोकमताप्रति, आणि नियंत्रक आणि महालेखापरीक्षक आणि माहितीचा अधिकार अधिनियम, 2005 यांच्याद्वारे.
munotes.in 2

The rest of the answers

The first answer is free. The rest come with the B.A. LL.B. 5 Years (Marathi) Semester 3 solved papers.

You have read the question paper and its first answer in full. Buy the solved papers once and you can read every answer of every solved paper in this semester.

Notes + Solved papers: ₹798 Already bought it? Sign in

Or solved papers only: ₹499
Or notes only: ₹499

The question paper itself stays free, and so does the syllabus.

Issue

या खंडात चूक आढळली? कळवा आम्ही ती प्रश्नपत्रिकेशी पडताळून पाहू.

Done!