munotes®

B.A. LL.B. (पाच वर्षांचा अभ्यासक्रम) सत्र 2 इतिहास 2025-26: मराठी उत्तरांसह प्रश्नपत्रिका

मुंबई विद्यापीठाच्या सोडवलेल्या प्रश्नपत्रिका

इतिहास

मागील वर्षाची सोडवलेली प्रश्नपत्रिका, मराठी आवृत्ती

B.A. LL.B. (पाच वर्षांचा अभ्यासक्रम) · सत्र 2

2025-26 परीक्षा

munotes.in

मुंबई

munotes.in

munotes.in वर प्रथम प्रसिद्ध: 29 ऑक्टोबर 2026.

ही आवृत्ती सुधारित: 30 ऑक्टोबर 2026.

प्रकाशक: munotes.in, मुंबई.

आदर्श उत्तरे munotes.in च्या संपादकीय विभागाने लिहिली आणि संपादित केली; हा त्यांचा munotes.in ने केलेला मराठी अनुवाद आहे.

या खंडातील उतारे छापील स्वरूपात, ऑनलाइन किंवा AI प्रणालीद्वारे उद्धृत करता येतील, श्रेय देऊन: munotes.in चे नाव द्या आणि या खंडाच्या पानाची लिंक द्या. संपूर्ण खंड पुनर्मुद्रित करता येणार नाही. संपूर्ण अटी: munotes.in/content-license.

munotes.in हे मुंबई विद्यापीठाच्या विद्यार्थ्यांसाठीचे स्वतंत्र अभ्यास साधन आहे. ते मुंबई विद्यापीठाशी संलग्न नाही आणि त्याला विद्यापीठाची मान्यता नाही.

विद्यापीठ या प्रश्नपत्रिकेची अधिकृत उत्तरसूची प्रसिद्ध करत नाही. या खंडातील उत्तरे आदर्श उत्तरे आहेत: पूर्ण गुण मिळवणारे उत्तर कसे लिहायचे ते दाखवण्यासाठी लिहिलेली. ती अभ्यासाचे साधन आहेत; परीक्षकाने कसे गुण दिले याचा अधिकृत आधार नाहीत.

येथील प्रश्न मुंबई विद्यापीठाने 2025-26 परीक्षेत विचारलेले प्रश्न आहेत. त्यांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे; मूळ प्रश्नपत्रिका प्रमाण आहे.

munotes.in ii

अनुक्रमणिका

खालील प्रश्न मुंबई विद्यापीठाने 2025-26 परीक्षेत ज्या क्रमाने विचारले त्याच क्रमाने दिले आहेत. त्यांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे.

गुणपृष्ठ

munotes.in iii

गुणपृष्ठ

munotes.in iv

विचारलेली प्रश्नपत्रिका

या खंडातील प्रश्न 2025-26 परीक्षेत विचारलेले प्रश्न आहेत, मुंबई विद्यापीठाने ज्या क्रमाने विचारले त्याच क्रमाने. प्रश्नांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे; मूळ प्रश्नपत्रिका प्रमाण आहे. उत्तरे आमची आहेत. मूळ प्रश्नपत्रिका पाहा.

वेळ: 2½ तास  ·  एकूण गुण: 75  ·  21 प्रश्नांची उत्तरे

प्रश्नपत्रिकेवर छापलेल्या सूचना

  • N.B: 1. Assume suitable data if necessary. 2. Question No. 1 is compulsory. 3. Attempt any 3 out of remaining. Please check whether you have got the right question paper.

हा खंड कसा वापरावा

आधी परीक्षेसारख्या परिस्थितीत, वेळ लावून प्रश्नपत्रिका स्वतः सोडवा. मग येथील उत्तरे वाचा आणि स्वतःच्या उत्तरांना गुण द्या. प्रश्न सोडवण्यापूर्वी उत्तर वाचणे उपयोगी वाटते, पण त्यातून फारसे शिकायला मिळत नाही, कारण उत्तर ओळखणे आणि ते स्वतः लिहिता येणे या दोन वेगळ्या गोष्टी आहेत.

munotes.in v

SECTION I - Q.1 Attempt any (Any Six) (any 6 of 8) 12 Marks

munotes.in 1

(1)कोणत्या अधिनियमाने भारताचे शासन ईस्ट इंडिया कंपनीच्या नियंत्रणातून ब्रिटिश राजसत्तेकडे हस्तांतरित केले?[2]

उत्तर

भारत सरकार अधिनियम, 1858 याने, ज्याचे औपचारिक नाव भारताच्या उत्तम शासनासाठीचा अधिनियम (21 & 22 Vict. c. 106) आहे, भारताचे शासन ईस्ट इंडिया कंपनीकडून ब्रिटिश राजसत्तेकडे हस्तांतरित केले. 1857 च्या उठावानंतर, 2 ऑगस्ट 1858 रोजी त्याला राजसंमती मिळाली.

कलम 1 ने कंपनीचे शासनाचे अधिकार संपुष्टात आणले आणि तिचे प्रदेश राणीकडे निहित केले. कलम 2 म्हणाले की "भारताचे शासन हर मॅजेस्टीकडून आणि त्यांच्या नावाने चालवले जाईल". भारताचा सर्व महसूल केवळ भारताच्या शासनासाठीच वापरायचा होता.

या अधिनियमाने लंडनमधील यंत्रणाही बदलली. भारतासाठीच्या सेक्रेटरी ऑफ स्टेट यांनी संचालक मंडळ आणि नियंत्रण मंडळ या दोघांचे अधिकार ग्रहण केले (कलम 3). त्यांना सल्ला देण्यासाठी पंधरा सदस्यांची इंडिया कौन्सिल निर्माण करण्यात आली (कलम 7). 1784 मध्ये पिटच्या भारत अधिनियमाने स्थापन केलेले नियंत्रण मंडळ रद्द करण्यात आले (कलम 61). लॉर्ड स्टॅन्ली भारतासाठीचे पहिले सेक्रेटरी ऑफ स्टेट झाले. कंपनीचे सैन्य आणि तिचे तह हेही राजसत्तेकडे गेले (कलमे 56 आणि 67).

हा बदल भारतात 1 नोव्हेंबर 1858 च्या राणीच्या जाहीरनाम्याने जाहीर करण्यात आला, ज्याने लॉर्ड कॅनिंग यांना पहिले व्हॉइसरॉय म्हणूनही घोषित केले. अधिनियमात "व्हॉइसरॉय" हा शब्द वापरलेला नव्हता: ती उपाधी जाहीरनाम्यातून आली.

munotes.in 2

The rest of the answers

The first answer is free. The rest come with the B.A. LL.B. 5 Years (Marathi) Semester 2 solved papers.

You have read the question paper and its first answer in full. Buy the solved papers once and you can read every answer of every solved paper in this semester.

Notes + Solved papers: ₹798 Already bought it? Sign in

Or solved papers only: ₹499
Or notes only: ₹499

The question paper itself stays free, and so does the syllabus.

Issue

या खंडात चूक आढळली? कळवा आम्ही ती प्रश्नपत्रिकेशी पडताळून पाहू.

Done!