Are these the official KSLU answers?

No. These are model answers written by munotes.in for study use. They are not answer keys issued by Karnataka State Law University. Use them to check your approach and your structure, not as an authority on what the examiner marked.

Do I have to pay to read the answers?

Each solved paper opens with its first answer. The rest come with the Sem 6 solved papers, ₹499 for every answer of every solved paper in the semester. The question paper itself stays free.

How should I use a solved paper?

Solve the paper first under exam conditions, then read the answers. Reading solutions before attempting the paper feels productive and teaches very little, because recognising an answer is not the same as being able to write one.

Why is the reading passage not printed in full?

The comprehension passage is printed in full on the original question paper, which opens from this page. Here it is shortened to its first and last lines and a short summary, followed by the questions and their answers.

Can I quote these answers on my own site, in class or in an AI tool?

Yes. Quote freely, with credit: name munotes.in and link to this page. That is the whole license, for people and for AI systems alike. Republishing the volume as a whole is not permitted.

LL.B. (Three Years) Sem 6 Environmental Law 2017 Dec Question Paper with Solutions in Kannada - KSLU

ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಕಾನೂನು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಬಿಡಿಸಿದ ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆಗಳು

ಪರಿಸರ ಕಾನೂನು

ಹಿಂದಿನ ವರ್ಷದ ಬಿಡಿಸಿದ ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆ, ಕನ್ನಡ ಆವೃತ್ತಿ

LL.B. (Three Years) · ಸೆಮಿಸ್ಟರ್ 6

2017 Dec ಪರೀಕ್ಷೆ

munotes.in

ಮುಂಬೈ

munotes.in ನಲ್ಲಿ ಮೊದಲು ಪ್ರಕಟವಾದದ್ದು: 12 ನವೆಂಬರ್ 2026.

ಪ್ರಕಾಶಕರು: munotes.in, ಮುಂಬೈ.

ಮಾದರಿ ಉತ್ತರಗಳನ್ನು munotes.in ನ ಸಂಪಾದಕೀಯ ವಿಭಾಗ ಬರೆದು ಸಂಪಾದಿಸಿದೆ; ಇದು munotes.in ಮಾಡಿದ ಅವುಗಳ ಕನ್ನಡ ಅನುವಾದ.

ಈ ಸಂಪುಟದ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಮುದ್ರಣದಲ್ಲಿ, ಆನ್‌ಲೈನ್‌ನಲ್ಲಿ ಅಥವಾ AI ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೂಲಕ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಬಹುದು, ಶ್ರೇಯ ನೀಡಿ: munotes.in ಹೆಸರು ಹೇಳಿ ಮತ್ತು ಈ ಸಂಪುಟದ ಪುಟಕ್ಕೆ ಲಿಂಕ್ ನೀಡಿ. ಇಡೀ ಸಂಪುಟವನ್ನು ಮರುಮುದ್ರಿಸುವಂತಿಲ್ಲ. ಪೂರ್ಣ ನಿಯಮಗಳು: munotes.in/content-license.

munotes.in ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಕಾನೂನು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗಾಗಿ ಇರುವ ಸ್ವತಂತ್ರ ಅಧ್ಯಯನ ಸಾಧನ. ಇದು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಕಾನೂನು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿತವಾಗಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಅದರ ಅನುಮೋದನೆ ಪಡೆದಿಲ್ಲ.

ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವು ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆಗೆ ಅಧಿಕೃತ ಉತ್ತರಸೂಚಿಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ಸಂಪುಟದ ಉತ್ತರಗಳು ಮಾದರಿ ಉತ್ತರಗಳು: ಪೂರ್ಣ ಅಂಕ ಪಡೆಯುವ ಉತ್ತರವನ್ನು ಹೇಗೆ ಬರೆಯಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸಲು ಬರೆದವು. ಅವು ಅಧ್ಯಯನದ ಸಾಧನ; ಪರೀಕ್ಷಕರು ಹೇಗೆ ಅಂಕ ನೀಡಿದರು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಅಧಿಕೃತ ಆಧಾರವಲ್ಲ.

ಇಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆಯು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಕಾನೂನು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವು 2017 Dec ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಕೇಳಿದ ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆ; ಪ್ರಶ್ನೆಗಳ ಕನ್ನಡ ಪಾಠವನ್ನು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವೇ ಮುದ್ರಿಸಿದೆ.

ಪರಿವಿಡಿ

ಕೆಳಗಿನ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಕಾನೂನು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವು 2017 Dec ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಕೇಳಿದ ಕ್ರಮದಲ್ಲೇ ಇವೆ.

ಅಂಕಗಳುಪುಟ

ಕೇಳಿದ ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆ

The questions in this volume are the questions asked at the 2017 Dec examination, reproduced as ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಕಾನೂನು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ set them, in the order it set them. ದೀರ್ಘ ಓದುವ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಅವುಗಳ ಮೊದಲ ಮತ್ತು ಕೊನೆಯ ಸಾಲುಗಳು ಹಾಗೂ ನಮ್ಮ ಸಾರಾಂಶಕ್ಕೆ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿಸಲಾಗಿದೆ; ಮೂಲ ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುದ್ರಿಸುತ್ತದೆ. Only the answers are ours. ಮೂಲ ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆ ನೋಡಿ.

ಅವಧಿ: 3 hours · ಒಟ್ಟು ಅಂಕಗಳು: 100 · 13 ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರ

ಈ ಸಂಪುಟವನ್ನು ಹೇಗೆ ಬಳಸುವುದು

ಮೊದಲು ಪರೀಕ್ಷೆಯಂತೆಯೇ, ಸಮಯ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆಯನ್ನು ನೀವೇ ಬಿಡಿಸಿ. ನಂತರ ಇಲ್ಲಿನ ಉತ್ತರಗಳನ್ನು ಓದಿ ನಿಮ್ಮ ಉತ್ತರಗಳಿಗೆ ಅಂಕ ನೀಡಿ. ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಬಿಡಿಸುವ ಮೊದಲೇ ಉತ್ತರ ಓದುವುದು ಉಪಯುಕ್ತ ಎನಿಸುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಅದರಿಂದ ಕಲಿಯುವುದು ಕಡಿಮೆ: ಉತ್ತರವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ನೀವೇ ಬರೆಯಬಲ್ಲಿರಿ ಎಂಬುದು ಎರಡು ಬೇರೆ ವಿಷಯಗಳು.

ಮೂಲ ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆ ಓದಿ

Q1ಜೀವ ವಿಜ್ಞಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಎಂದರೇನು ? ಜೀವ ವಿಜ್ಞಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಕೌಟಿಲ್ಯನ ನ್ಯಾಯಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿನ ಉಪಬಂಧಗಳನ್ನು ಚರ್ಚಿಸಿರಿ.[16]

ಉತ್ತರ

ಪೂರ್ಣ ಅಂಕಗಳಿಗಾಗಿ, ಇವುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳಿ: ಭಾಗ I, ಜೀವವಿಜ್ಞಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ (ecosystem): ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ಜೈವಿಕ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯ ಸಮಾವೇಶದ (convention) ಅನುಚ್ಛೇದ (Article) 2 ರಲ್ಲಿನ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ; ಅದರ ಜೀವಂತ ಮತ್ತು ನಿರ್ಜೀವ ಭಾಗಗಳು; ಅದು ಹೇಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ (ಶಕ್ತಿಯ ಹರಿವು, ಆಹಾರ ಸರಪಳಿಗಳು ಮತ್ತು ಜಾಲಗಳು, ಪೋಷಕಾಂಶ ಚಕ್ರಗಳು, ಪರಿಸರ ಸಮತೋಲನ (ecological balance)); ಅದರ ಬಗೆಗಳು; ಅದರ ಸೇವೆಗಳು; ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ಕಾನೂನು ಜೀವವಿಜ್ಞಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ರಕ್ಷಿಸುತ್ತದೆ (ಪರಿಸರ ಅಧಿನಿಯಮ (EPA) ಕಲಂ (section) 2(a), ರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳು (protected areas), ಜೌಗು ಪ್ರದೇಶಗಳು, ಕರಾವಳಿ ವಲಯಗಳು, ಜೀವವೈವಿಧ್ಯ (biodiversity)); ಭಾಗ II, ಕೌಟಿಲ್ಯನ ನ್ಯಾಯಶಾಸ್ತ್ರ: ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಅದರ ಏಳು ಶೀರ್ಷಿಕೆಗಳು (ಅರಣ್ಯಗಳ ಒಬ್ಬ ಅಧೀಕ್ಷಕ, ಬಳಕೆಯ ಪ್ರಕಾರ ವರ್ಗೀಕರಿಸಿದ ಅರಣ್ಯಗಳು, ಅಭಯಾರಣ್ಯ, ರಕ್ಷಿತ ಪ್ರಭೇದಗಳು ಮತ್ತು ಆನೆಯ ಅರಣ್ಯಗಳು, ಮರಗಳಿಗೆ ಶ್ರೇಣೀಕರಿಸಿದ ದಂಡಗಳು, ನೀರು ಮತ್ತು ಸ್ವಚ್ಛತೆ, ನೀರಾವರಿ), ಮನು ಮತ್ತು ಅಶೋಕನ ಜೊತೆಗೆ ಅದರ ಸ್ಥಾನ; ಆಧುನಿಕ ಪ್ರತಿರೂಪಗಳು (ಒಂದು ಕೋಷ್ಟಕ); ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳು (courts) ಅದನ್ನು ಬಳಸಿರುವುದು (K.M. Chinnappa, Rural Litigation, Nagaraja); ಒಂದು ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ; ಮತ್ತು ಒಂದು ಉಪಸಂಹಾರ.

ಭಾಗ I: ಜೀವವಿಜ್ಞಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ

ಅರ್ಥ. ಜೀವವಿಜ್ಞಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಎಂದರೆ ತಮ್ಮ ಭೌತಿಕ ಪರಿಸರದೊಂದಿಗೆ ಒಟ್ಟಿಗೆ ವಾಸಿಸುತ್ತ ಒಂದು ಘಟಕವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಸಸ್ಯಗಳ, ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಮತ್ತು ಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಿಗಳ (micro-organisms) ಒಂದು ಸಮುದಾಯ. ಒಂದು ಕೊಳ, ಒಂದು ಅರಣ್ಯ (forest), ಒಂದು ಹುಲ್ಲುಗಾವಲು, ಒಂದು ಕಾಂಡ್ಲಾ ಕಾಡು ಮತ್ತು ಸಮುದ್ರ ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ ಒಂದು ಜೀವವಿಜ್ಞಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ.

ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ. ಭಾರತ ಒಂದು ಪಕ್ಷವಾಗಿರುವ ಜೈವಿಕ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯ (biological diversity) ಸಮಾವೇಶ 1992 ರ ಅನುಚ್ಛೇದ 2, ಜೀವವಿಜ್ಞಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು "ಒಂದು ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ಘಟಕವಾಗಿ ಪರಸ್ಪರ ಕ್ರಿಯೆ ನಡೆಸುವ ಸಸ್ಯ, ಪ್ರಾಣಿ ಮತ್ತು ಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಿ ಸಮುದಾಯಗಳ ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ನಿರ್ಜೀವ ಪರಿಸರದ ಒಂದು ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ಸಂಕೀರ್ಣ" ಎಂದು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುತ್ತದೆ.

ಅದರ ಭಾಗಗಳು.

ನಿರ್ಜೀವ (ಅಜೈವಿಕ) ಭಾಗಗಳು: ಸೂರ್ಯನ ಬೆಳಕು, ಗಾಳಿ, ನೀರು, ಮಣ್ಣು, ಖನಿಜಗಳು ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ (climate).
ಜೀವಂತ (ಜೈವಿಕ) ಭಾಗಗಳು:
ಉತ್ಪಾದಕಗಳು, ಸೂರ್ಯನ ಬೆಳಕಿನಿಂದ ಆಹಾರವನ್ನು ತಯಾರಿಸುವ ಹಸಿರು ಸಸ್ಯಗಳು;
ಸೇವಕಗಳು, ಸಸ್ಯಗಳನ್ನು (ಸಸ್ಯಾಹಾರಿಗಳು) ಅಥವಾ ಇತರ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು (ಮಾಂಸಾಹಾರಿಗಳು) ತಿನ್ನುವ ಪ್ರಾಣಿಗಳು; ಮತ್ತು
ವಿಘಟಕಗಳು, ಸತ್ತ ವಸ್ತುವನ್ನು ವಿಘಟಿಸಿ ಪೋಷಕಾಂಶಗಳನ್ನು ಮಣ್ಣಿಗೆ ಹಿಂದಿರುಗಿಸುವ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ ಮತ್ತು ಶಿಲೀಂಧ್ರಗಳು.

ಅದು ಹೇಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.

ಶಕ್ತಿಯ ಹರಿವು. ಶಕ್ತಿ ಸೂರ್ಯನಿಂದ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಆಹಾರ ಸರಪಳಿಗಳ ಮೂಲಕ ಉತ್ಪಾದಕಗಳಿಂದ ಸೇವಕಗಳಿಗೆ ಸಾಗುತ್ತದೆ. ಇವು ಆಹಾರ ಜಾಲಗಳಾಗಿ ಜೋಡಣೆಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಪ್ರತಿ ಹಂತದಲ್ಲೂ ಶಕ್ತಿ ನಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ.
ಪೋಷಕಾಂಶ ಚಕ್ರಗಳು. ಇಂಗಾಲ, ಸಾರಜನಕ, ನೀರು ಮತ್ತು ಖನಿಜಗಳು ಜೀವಿಗಳು, ಗಾಳಿ, ನೀರು ಮತ್ತು ಮಣ್ಣಿನ ನಡುವೆ ಚಕ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಚಲಿಸುತ್ತವೆ.
ಪರಿಸರ ಸಮತೋಲನ. ತೆಗೆದುಕೊಂಡದ್ದು ಮರುಪೂರಣಗೊಳ್ಳುವ ಕಾರಣ ಜನಸಂಖ್ಯೆಗಳು ಸುಮಾರಾಗಿ ಸ್ಥಿರವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಇಳಿಜಾರಿನ ಮೇಲಿನ ಮರಗಳು ಅಥವಾ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿನ ಪರಭಕ್ಷಕಗಳಂತಹ ಒಂದು ಕೊಂಡಿಯನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಿದರೆ, ಇಡೀ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ತೊಂದರೆಗೊಳಗಾಗುತ್ತದೆ. ಭಾರತೀಯ ತೀರ್ಪುಗಳು (judgments) ಇದನ್ನು ಪರಿಸರ ಸಮತೋಲನ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತವೆ.

ಅದರ ಬಗೆಗಳು. ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿನ ಜೀವವಿಜ್ಞಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಅರಣ್ಯಗಳು, ಹುಲ್ಲುಗಾವಲುಗಳು ಮತ್ತು ಮರುಭೂಮಿಗಳು ಸೇರಿವೆ. ಜಲ ಜೀವವಿಜ್ಞಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೊಳಗಳು, ಸರೋವರಗಳು, ನದಿಗಳು, ಜೌಗು ಪ್ರದೇಶಗಳು, ನದೀಮುಖಗಳು ಮತ್ತು ಸಮುದ್ರ ಸೇರಿವೆ. ಹೊಲಗಳು, ನೆಡುತೋಪುಗಳು (plantations) ಮತ್ತು ನಗರಗಳು ಮಾನವ ನಿರ್ಮಿತ ಜೀವವಿಜ್ಞಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು, ನೈಸರ್ಗಿಕವಾದವುಗಳಿಗಿಂತ ಸರಳ ಮತ್ತು ಕಡಿಮೆ ಸ್ಥಿರ.

ಅದರ ಸೇವೆಗಳು. ಜೀವವಿಜ್ಞಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಆಹಾರ, ನೀರು, ಮರಮುಟ್ಟು ಮತ್ತು ಔಷಧವನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ. ಅವು ಗಾಳಿ ಮತ್ತು ನೀರನ್ನು ಶುದ್ಧೀಕರಿಸುತ್ತವೆ, ಪ್ರವಾಹಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತವೆ, ಮಣ್ಣನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತವೆ, ಬೆಳೆಗಳ ಪರಾಗಸ್ಪರ್ಶ ಮಾಡುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಇಂಗಾಲವನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುತ್ತವೆ.

ಒತ್ತಡದಲ್ಲಿರುವ ಜೀವವಿಜ್ಞಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು. ಅರಣ್ಯನಾಶ, ಗಣಿಗಾರಿಕೆ, ಮಾಲಿನ್ಯ (pollution), ಆಕ್ರಮಣಕಾರಿ ಪ್ರಭೇದಗಳು (species) ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆ (climate change) ಆಹಾರ ಸರಪಳಿಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಪೋಷಕಾಂಶ ಚಕ್ರಗಳನ್ನು ಮುರಿಯುತ್ತವೆ. ಒಂದು ಜೀವವಿಜ್ಞಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಕುಸಿದಾಗ, ಜನರು ಅವಲಂಬಿಸಿರುವ ಸೇವೆಗಳು, ಶುದ್ಧ ನೀರು, ಫಲವತ್ತಾದ ಮಣ್ಣು, ಮೀನು ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಹಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಣೆ, ಅದರೊಂದಿಗೆ ಕುಸಿಯುತ್ತವೆ. ಕಾನೂನು ಈಗ ಏಕ ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಇಡೀ ಜೀವವಿಜ್ಞಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಇದೇ ಕಾರಣ.

ಆಧುನಿಕ ಕಾನೂನು ಜೀವವಿಜ್ಞಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ರಕ್ಷಿಸುತ್ತದೆ. ಪರಿಸರ (ಸಂರಕ್ಷಣಾ) ಅಧಿನಿಯಮ (Environment (Protection) Act) 1986 ರ ಕಲಂ 2(a), "ಪರಿಸರ" (environment) ವನ್ನು ನೀರು, ಗಾಳಿ ಮತ್ತು ಭೂಮಿಯನ್ನು ಹಾಗೂ ಅವುಗಳ ಮತ್ತು ಜೀವಿಗಳ "ನಡುವೆ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯೆ ಇರುವ ಪರಸ್ಪರ ಸಂಬಂಧವನ್ನು" ಒಳಗೊಳ್ಳುವಂತೆ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುತ್ತದೆ. ಅದೇ ಜೀವವಿಜ್ಞಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಕಲ್ಪನೆ. ವನ್ಯಜೀವಿ (ಸಂರಕ್ಷಣಾ) ಅಧಿನಿಯಮ (Wild Life (Protection) Act) 1972 ರ ಅಡಿಯ ರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಮತ್ತು ಜೌಗು ಪ್ರದೇಶಗಳ ನಿಯಮಗಳು 2017 ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ ಜೀವವಿಜ್ಞಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತವೆ. ಕರಾವಳಿ ನಿಯಂತ್ರಣ ವಲಯ ಮತ್ತು ಜೈವಿಕ ವೈವಿಧ್ಯತೆ ಅಧಿನಿಯಮ (Act) 2002 ಕೂಡ ಹಾಗೆಯೇ ಮಾಡುತ್ತವೆ.

K.M. Chinnappa v. Union of India (ಕೆಳಗೆ ಚರ್ಚಿಸಲಾಗಿದೆ) ಯಲ್ಲಿ, ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯ (Supreme Court) 1982 ರ ವಿಶ್ವ ಪ್ರಕೃತಿ ಸನ್ನದನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿತು: "ಮಾನವಕುಲ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಒಂದು ಭಾಗ ಮತ್ತು ಜೀವನ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಪೋಷಕಾಂಶಗಳ ಪೂರೈಕೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸುವ ನೈಸರ್ಗಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಅಡೆತಡೆಯಿಲ್ಲದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣೆಯನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ."

ಭಾಗ II: ಕೌಟಿಲ್ಯನ ನ್ಯಾಯಶಾಸ್ತ್ರ

ಗ್ರಂಥ. ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರ ಚಾಣಕ್ಯ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುವ, ಚಂದ್ರಗುಪ್ತ ಮೌರ್ಯನ ಮಂತ್ರಿ ಕೌಟಿಲ್ಯನಿಗೆ ಆರೋಪಿಸಲಾಗುವ ರಾಜ್ಯಾಡಳಿತದ ಕುರಿತ ಒಂದು ಗ್ರಂಥ. ಅದು ಖಜಾನೆ, ಸೈನ್ಯ, ಅಧಿಕಾರಿಗಳು, ತೆರಿಗೆ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷೆಯ ಕುರಿತು ರಾಜನಿಗಾಗಿನ ಒಂದು ಕೈಪಿಡಿ. ಅದು ಅರಣ್ಯಗಳನ್ನು, ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ನೀರನ್ನು ರಾಜ್ಯದ ಸ್ವತ್ತುಗಳಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತದೆ, ಪ್ರತಿಯೊಂದಕ್ಕೂ ಒಬ್ಬ ಅಧಿಕಾರಿ, ಅನುಮತಿಸಿದ ಬಳಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಅಪರಾಧಗಳೊಂದಿಗೆ. ಅದು ಒಂದು ಆಧುನಿಕ ಪರಿಸರ ಶಾಸನದ ರಚನೆ.

ಅದು ಯಾವುದಕ್ಕೆ ಉಪಬಂಧ ಕಲ್ಪಿಸುತ್ತದೆ.

ಅರಣ್ಯಗಳ ಒಬ್ಬ ಅಧೀಕ್ಷಕ. ಅರಣ್ಯ ಉತ್ಪನ್ನ, ನೆಡುತೋಪುಗಳು, ಮರಮುಟ್ಟಿನ ಸಂಗ್ರಹ ಮತ್ತು ಅರಣ್ಯ ಕಾರ್ಯಾಗಾರಗಳ ಉಸ್ತುವಾರಿ ಒಬ್ಬ ಅಧಿಕಾರಿಯದ್ದಾಗಿತ್ತು. ಸಮಾನಾಂತರ ಅಧಿಕಾರಿಯೊಬ್ಬ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ.
ಬಳಕೆಯ ಪ್ರಕಾರ ವರ್ಗೀಕರಿಸಿದ ಅರಣ್ಯಗಳು. ಉತ್ಪನ್ನಕ್ಕಾಗಿ ಅರಣ್ಯಗಳು, ರಾಜನ ಬೇಟೆಗಾಗಿ (hunting) ಮೀಸಲಿಟ್ಟ ಅರಣ್ಯಗಳು, ಮತ್ತು ತಪಸ್ವಿಗಳಿಗಾಗಿ ಹಾಗೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಿದ ಅರಣ್ಯಗಳು ಇದ್ದವು.

ಅಭಯಾರಣ್ಯ. ಈ "ಸುರಕ್ಷತೆಯ ಅರಣ್ಯ" ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲಬಾರದ ಒಂದು ಪ್ರದೇಶವಾಗಿತ್ತು.
ರಕ್ಷಿತ ಪ್ರಭೇದಗಳು ಮತ್ತು ಆನೆಯ ಅರಣ್ಯಗಳು. ಕೆಲವು ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ರಕ್ಷಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆನೆಗಳು, ತಮ್ಮದೇ ಅರಣ್ಯವಾದ ಹಸ್ತಿವನ ಮತ್ತು ಅದರ ಕಾವಲುಗಾರರೊಂದಿಗೆ, ರಾಜ್ಯದ ಏಕಸ್ವಾಮ್ಯವಾಗಿದ್ದವು.
ಮರಗಳಿಗೆ ಹಾನಿ ಮಾಡಿದುದಕ್ಕೆ ಶ್ರೇಣೀಕರಿಸಿದ ದಂಡಗಳು. ಮರದ ಹಾನಿಗೊಳಗಾದ ಭಾಗದ ಮಹತ್ವದೊಂದಿಗೆ, ಮತ್ತು ಮರದ ಬಗೆಯೊಂದಿಗೆ ದಂಡ ಏರುತ್ತಿತ್ತು. ಒಂದು ಕೊಂಬೆಯನ್ನು ಕತ್ತರಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಕಾಂಡವನ್ನು ಕತ್ತರಿಸುವುದಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ದಂಡ. ಹಣ್ಣಿನ ಮರಕ್ಕೆ, ನೆರಳಿನ ಮರಕ್ಕೆ ಅಥವಾ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳದ ಮರಕ್ಕೆ ಹಾನಿ ಮಾಡುವುದಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚು ದಂಡ.
ನೀರು ಮತ್ತು ಸ್ವಚ್ಛತೆ. ಜಲಮೂಲಗಳನ್ನು ಕೊಳಕು ಮಾಡುವುದು, ಬೀದಿಗಳಿಗೆ ಕಸ ಎಸೆಯುವುದು ಮತ್ತು ಕೆರೆಗಳಿಗೆ ಹಾನಿ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಶಿಕ್ಷಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
ನೀರಾವರಿ. ರಾಜ್ಯ ಕೆರೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಕಾಲುವೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತಿತ್ತು, ಬಳಕೆದಾರರು ಒಂದು ಪಾಲನ್ನು ಪಾವತಿಸುತ್ತಿದ್ದರು, ಮತ್ತು ಅವುಗಳಿಗೆ ಹಾನಿ ಮಾಡಿದವರಿಗೆ ದಂಡ ವಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.

ಮನು ಮತ್ತು ಅಶೋಕನ ಜೊತೆಗೆ. ಮನುವಿನ ಸಂಹಿತೆಯೂ ಸಸ್ಯಗಳಿಗೆ ಹಾನಿ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಶಿಕ್ಷಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಕ್ರಿ.ಪೂ. ಮೂರನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಅಶೋಕ ಹೆಸರಿಸಿದ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲಬಾರದು ಮತ್ತು ಅರಣ್ಯಗಳನ್ನು ಸುಡಬಾರದು ಎಂದು ಶಾಸನ ಹೊರಡಿಸಿದನು. ಕೌಟಿಲ್ಯನ ಕೊಡುಗೆ ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿತ್ತು: ಅವನು ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಒಬ್ಬ ಅಧಿಕಾರಿಯನ್ನು, ಒಂದು ವರ್ಗೀಕರಣವನ್ನು ಮತ್ತು ಒಂದು ಶ್ರೇಣೀಕರಿಸಿದ ದಂಡನೆಯನ್ನು (penalty) ನೀಡಿದನು.

ಆಧುನಿಕ ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ಕೌಟಿಲ್ಯನ ಕಲ್ಪನೆಗಳು

ಕೌಟಿಲ್ಯನ ನಿಯಮ	ಆಧುನಿಕ ಪ್ರತಿರೂಪ
ಅರಣ್ಯಗಳ ಅಧೀಕ್ಷಕ	ಅರಣ್ಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು (ಭಾರತೀಯ ಅರಣ್ಯ ಅಧಿನಿಯಮ 1927); ಮುಖ್ಯ ವನ್ಯಜೀವಿ ಪರಿಪಾಲಕ (Chief Wild Life Warden) (ವನ್ಯಜೀವಿ ಅಧಿನಿಯಮ 1972)
ಬಳಕೆಯ ಪ್ರಕಾರ ವರ್ಗೀಕರಿಸಿದ ಅರಣ್ಯಗಳು	ಕಾಯ್ದಿರಿಸಿದ (reserved), ಸಂರಕ್ಷಿತ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮ ಅರಣ್ಯಗಳು (1927 ರ ಅಧಿನಿಯಮ)
ಅಭಯಾರಣ್ಯ	ವನ್ಯಜೀವಿ (wildlife) ಅಧಿನಿಯಮದ ಅಭಯಾರಣ್ಯಗಳು (sanctuaries) (ಕಲಂ 18) ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನಗಳು (ಕಲಂ 35)
ರಕ್ಷಿತ ಪ್ರಭೇದಗಳು	ಅನುಸೂಚಿ (Schedule) I ರ ಪ್ರಾಣಿಗಳು
ಆನೆಯ ಅರಣ್ಯಗಳು	ಆನೆ ಮೀಸಲುಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಎಲಿಫೆಂಟ್

ಕೌಟಿಲ್ಯನ ನಿಯಮ	ಆಧುನಿಕ ಪ್ರತಿರೂಪ
ಮರಗಳಿಗೆ ಶ್ರೇಣೀಕರಿಸಿದ ದಂಡಗಳು	ಕಾಯ್ದಿರಿಸಿದ ಅರಣ್ಯಗಳಲ್ಲಿನ ಅಪರಾಧಗಳು (1927 ರ ಅಧಿನಿಯಮದ ಕಲಂ 26)
ನೀರನ್ನು ಕೊಳಕು ಮಾಡಬಾರದು	ಜಲ ಅಧಿನಿಯಮ (Water Act) 1974 ರ ಕಲಂ 24

ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳು ಅದನ್ನು ಹೇಗೆ ಬಳಸಿವೆ

K.M. Chinnappa v. Union of India, (2002) 10 SCC 606. ಒಂದು ಕಬ್ಬಿಣದ ಅದಿರು ಕಂಪನಿ, ಅವಧಿ ಮುಗಿದ ಗೇಣಿಯ (lease) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ, ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿನ ಕುದುರೆಮುಖ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನದೊಳಗೆ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ನಡೆಸುತ್ತಿತ್ತು. ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ಷರತ್ತುಗಳ ಮೇಲೆ 2005 ರ ಕೊನೆಯವರೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಗಣಿಗಾರಿಕೆಗೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡಿತು. ಪ್ರಕೃತಿಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಕರ್ತವ್ಯವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತ, ಸಸ್ಯಗಳಿಗೆ ಹಾನಿ ಮಾಡುವುದಕ್ಕೆ ಮನು ಶಿಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ವಿಧಿಸಿದ್ದನ್ನು ಅದು ಗಮನಿಸಿತು. "ಕೌಟಿಲ್ಯ ಒಂದು ಹೆಜ್ಜೆ ಮುಂದೆ ಹೋಗಿ ಮರದ ಭಾಗದ ಮಹತ್ವದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಶಿಕ್ಷೆಯನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದನು" ಎಂದು ಅದು ಸೇರಿಸಿತು. ಹೆಸರಿಸಿದ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವುದರ ಮತ್ತು ಅರಣ್ಯಗಳನ್ನು ಸುಡುವುದರ ವಿರುದ್ಧದ ಅಶೋಕನ ಶಾಸನವನ್ನೂ ಅದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿತು.

Rural Litigation and Entitlement Kendra v. State of Uttar Pradesh, AIR 1987 SC 359. ಡೂನ್ ಕಣಿವೆಯಲ್ಲಿನ ಸುಣ್ಣದಕಲ್ಲು ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಭೂಕುಸಿತಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು ಮತ್ತು ನೀರಿನ ಕಾಲುವೆಗಳನ್ನು ಬತ್ತಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಕಣಿವೆಯ ಪರಿಸರ ವಿಜ್ಞಾನವನ್ನು (ecology) ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಗೇಣಿಗಳ ಎದುರು ತೂಗಿ ನೋಡಿತು ಮತ್ತು ಮುಚ್ಚುವಿಕೆಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿಹಿಡಿಯಿತು. Chinnappa ದಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಅದನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿತು: ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಒಂದು ತಲೆಮಾರಿನಲ್ಲಿ ಖಾಲಿ ಮಾಡದೆ, "ಮಾನವಕುಲದ ಶಾಶ್ವತ ಸ್ವತ್ತುಗಳಾಗಿ", ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಅದೇ ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣೆಯ ಕೌಟಿಲ್ಯನ ಸಮತೋಲನ.

Animal Welfare Board of India v. A. Nagaraja, (2014) 7 SCC 547. ಜಲ್ಲಿಕಟ್ಟು ಮತ್ತು ಎತ್ತಿನಗಾಡಿ ಓಟಗಳನ್ನು ಕ್ರೌರ್ಯ ಎಂದು ಪ್ರಶ್ನಿಸಲಾಯಿತು. ಅನುಚ್ಛೇದ 51A(g) ಜೊತೆ ಓದಿದಾಗ, ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಮೇಲಿನ ಕ್ರೌರ್ಯ ತಡೆ ಅಧಿನಿಯಮ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗೆ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ತೀರ್ಮಾನಿಸಿತು. ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳ ಬಗೆಗಿನ ಗೌರವದ ಪ್ರಾಚೀನ ಭಾರತೀಯ ನೀತಿಯನ್ನು ಅದು ಆಧರಿಸಿತು. ಹೀಗೆ ಪ್ರಾಚೀನ ಚಿಂತನೆ ಆಧುನಿಕ ಶಾಸನಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಓದಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ.

ಒಂದು ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ

ಅದರ ಬಲಗಳು. ಕೌಟಿಲ್ಯ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಒಂದು ಆರಂಭಿಕ ಪರಿಸರ ಆಡಳಿತವನ್ನು ನೀಡಿದನು: ಒಬ್ಬ ಅಧಿಕಾರಿ, ಒಂದು ವರ್ಗೀಕರಣ ಮತ್ತು ಶ್ರೇಣೀಕರಿಸಿದ ದಂಡನೆಗಳು. ಅವನು ಆಧುನಿಕ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಅರಣ್ಯಶಾಸ್ತ್ರಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿರವಾದ, ನಿರಂತರ ಇಳುವರಿಯ ಗುರಿ ಹೊಂದಿದ್ದನು.

ಅದರ ಮಿತಿಗಳು. ರಕ್ಷಣೆ ಪ್ರಕೃತಿಗಾಗಿಯೇ ಅಲ್ಲ, ಆದಾಯಕ್ಕೆ, ರಾಜನ ಬೇಟೆಗೆ ಮತ್ತು ಯುದ್ಧದ ಆನೆಗಳಿಗೆ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಅದು ರಾಜನಿಂದ ಪ್ರಜೆಗೆ ಸಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಯಾವುದೇ ಪ್ರಜೆಗೆ ಸ್ವಚ್ಛ ಪರಿಸರದ ಹಕ್ಕಿರಲಿಲ್ಲ, ಮತ್ತು ಆಡಳಿತಗಾರನ ವಿರುದ್ಧ ಯಾವುದೇ ಪರಿಹಾರವಿರಲಿಲ್ಲ. ಅದೇ ಗ್ರಂಥ ಅರಣ್ಯ ಉತ್ಪನ್ನದ ನಿರಂತರ ಹೊರತೆಗೆಯುವಿಕೆಯನ್ನು ಸಂಘಟಿಸಿತು.

ಉಪಸಂಹಾರ. ಜೀವವಿಜ್ಞಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಎಂದರೆ ಶಕ್ತಿಯ ಹರಿವು ಮತ್ತು ಪೋಷಕಾಂಶ ಚಕ್ರಗಳಿಂದ ಸಮತೋಲನದಲ್ಲಿರುವ, ಜೀವಂತ ಸಮುದಾಯಗಳ ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ನಿರ್ಜೀವ ಪರಿಸರದ ಒಂದು ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ಘಟಕ. ಇಂದು ಅದನ್ನು ಪರಿಸರ ಅಧಿನಿಯಮ, ರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳು, ಜೌಗು ಪ್ರದೇಶಗಳ ಮತ್ತು ಕರಾವಳಿಯ ನಿಯಮಗಳು ಹಾಗೂ ಜೀವವೈವಿಧ್ಯ ಕಾನೂನಿನ ಮೂಲಕ ರಕ್ಷಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೌಟಿಲ್ಯನ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರ ಅರಣ್ಯಗಳ ಒಬ್ಬ ಅಧೀಕ್ಷಕನ ಮೂಲಕ ಮತ್ತು ವರ್ಗೀಕರಿಸಿದ ಅರಣ್ಯಗಳ ಮೂಲಕ ಜೀವವಿಜ್ಞಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿತು. ಅದು ಅಭಯಾರಣ್ಯ, ರಕ್ಷಿತ ಪ್ರಭೇದಗಳು, ಆನೆಯ ಅರಣ್ಯಗಳು, ಮರಗಳಿಗೆ ಶ್ರೇಣೀಕರಿಸಿದ ದಂಡಗಳು ಮತ್ತು ನೀರಿನ ಕುರಿತ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿತು. Chinnappa ಕೌಟಿಲ್ಯನನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು Rural Litigation ಹಾಗೂ Nagaraja ಅದೇ ನೀತಿಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತವೆ. ಕೌಟಿಲ್ಯ ತತ್ವದ ಒಂದು ಮೂಲವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತಾನೆ, ಆದರೆ ರಾಜ್ಯದ ವಿರುದ್ಧ ನಾಗರಿಕನ ಹಕ್ಕನ್ನಲ್ಲ.

LL.B. (Three Years) Sem 6 Environmental Law 2017 Dec Question Paper with Solutions in Kannada