munotes®

LL.B. (3 वर्षे) सत्र 2 घटनात्मक कायदा I Jun 2018: मराठी उत्तरांसह प्रश्नपत्रिका

मुंबई विद्यापीठाच्या सोडवलेल्या प्रश्नपत्रिका

घटनात्मक कायदा I

मागील वर्षाची सोडवलेली प्रश्नपत्रिका, मराठी आवृत्ती

LL.B. (3 वर्षे) · सत्र 2

Jun 2018 परीक्षा

munotes.in

मुंबई

munotes.in

munotes.in वर प्रथम प्रसिद्ध: 30 ऑक्टोबर 2026.

प्रकाशक: munotes.in, मुंबई.

आदर्श उत्तरे munotes.in च्या संपादकीय विभागाने लिहिली आणि संपादित केली; हा त्यांचा munotes.in ने केलेला मराठी अनुवाद आहे.

या खंडातील उतारे छापील स्वरूपात, ऑनलाइन किंवा AI प्रणालीद्वारे उद्धृत करता येतील, श्रेय देऊन: munotes.in चे नाव द्या आणि या खंडाच्या पानाची लिंक द्या. संपूर्ण खंड पुनर्मुद्रित करता येणार नाही. संपूर्ण अटी: munotes.in/content-license.

munotes.in हे मुंबई विद्यापीठाच्या विद्यार्थ्यांसाठीचे स्वतंत्र अभ्यास साधन आहे. ते मुंबई विद्यापीठाशी संलग्न नाही आणि त्याला विद्यापीठाची मान्यता नाही.

विद्यापीठ या प्रश्नपत्रिकेची अधिकृत उत्तरसूची प्रसिद्ध करत नाही. या खंडातील उत्तरे आदर्श उत्तरे आहेत: पूर्ण गुण मिळवणारे उत्तर कसे लिहायचे ते दाखवण्यासाठी लिहिलेली. ती अभ्यासाचे साधन आहेत; परीक्षकाने कसे गुण दिले याचा अधिकृत आधार नाहीत.

येथील प्रश्न मुंबई विद्यापीठाने Jun 2018 परीक्षेत विचारलेले प्रश्न आहेत. त्यांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे; मूळ प्रश्नपत्रिका प्रमाण आहे.

munotes.in ii

अनुक्रमणिका

खालील प्रश्न मुंबई विद्यापीठाने Jun 2018 परीक्षेत ज्या क्रमाने विचारले त्याच क्रमाने दिले आहेत. त्यांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे.

गुणपृष्ठ

munotes.in iii

गुणपृष्ठ

munotes.in iv

विचारलेली प्रश्नपत्रिका

या खंडातील प्रश्न Jun 2018 परीक्षेत विचारलेले प्रश्न आहेत, मुंबई विद्यापीठाने ज्या क्रमाने विचारले त्याच क्रमाने. प्रश्नांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे; मूळ प्रश्नपत्रिका प्रमाण आहे. उत्तरे आमची आहेत. मूळ प्रश्नपत्रिका पाहा.

25 प्रश्नांची उत्तरे

हा खंड कसा वापरावा

आधी परीक्षेसारख्या परिस्थितीत, वेळ लावून प्रश्नपत्रिका स्वतः सोडवा. मग येथील उत्तरे वाचा आणि स्वतःच्या उत्तरांना गुण द्या. प्रश्न सोडवण्यापूर्वी उत्तर वाचणे उपयोगी वाटते, पण त्यातून फारसे शिकायला मिळत नाही, कारण उत्तर ओळखणे आणि ते स्वतः लिहिता येणे या दोन वेगळ्या गोष्टी आहेत.

munotes.in v

SECTION I - Answer in short. (Not more than two sentences), all 10 20 Marks

munotes.in 1

1.कोणत्या अधिनियमाने भारताचे शासन ईस्ट इंडिया कंपनीकडून ब्रिटिश राजसत्तेकडे हस्तांतरित केले?[2]

उत्तर

भारत सरकार अधिनियम, 1858 (Government of India Act, 1858) याने भारताचे शासन ईस्ट इंडिया कंपनीकडून ब्रिटिश राजसत्तेकडे (Crown) हस्तांतरित केले. त्याला भारताच्या अधिक चांगल्या शासनासाठीचा अधिनियम (Act for the Better Government of India) असेही म्हणतात.

तो का संमत करण्यात आला. एक व्यापारी कंपनी आता एवढ्या मोठ्या देशावर राज्य करू शकत नाही, हे 1857 च्या उठावाने दाखवून दिले. संसदेने कंपनीची राजवट संपुष्टात आणली.

त्याने काय केले.

  1. कंपनीचे प्रदेश, महसूल आणि सशस्त्र दले राजसत्तेकडे गेली.
  2. संचालक मंडळ (Court of Directors) आणि नियंत्रण मंडळ (Board of Control) रद्द करण्यात आले.
  3. सेक्रेटरी ऑफ स्टेट फॉर इंडिया (Secretary of State for India) हे पद निर्माण करण्यात आले. ते ब्रिटिश मंत्रिमंडळाचे सदस्य होते, आणि संसदेला उत्तरदायी होते. पंधरा सदस्यांची इंडिया कौन्सिल (Council of India) त्यांना सल्ला देत असे.
  4. गव्हर्नर जनरल हे व्हॉइसरॉयही (Viceroy) झाले, म्हणजे भारतातील राजसत्तेचे वैयक्तिक प्रतिनिधी. लॉर्ड कॅनिंग हे पहिले व्हॉइसरॉय होते.
munotes.in 2

राणीची उद्घोषणा (Proclamation). 1 नोव्हेंबर 1858 रोजी राणी व्हिक्टोरियाने नवे धोरण जाहीर केले. आणखी प्रदेश बळकावले जाणार नाहीत, धर्मात हस्तक्षेप केला जाणार नाही, आणि वंश किंवा पंथ यांचा भेद न करता भारतीयांना पदांवर प्रवेश दिला जाईल, असे वचन त्यात देण्यात आले.

त्याची मर्यादा. हा बदल अधिकाराच्या स्रोतात झाला, भारतीयांच्या सहभागात नाही. भारतीयांना अजूनही शासनात कोणताही वाटा नव्हता. तो प्रथम, अल्प प्रमाणात, भारतीय परिषद अधिनियम, 1861 (Indian Councils Act, 1861) याद्वारे मिळाला.

munotes.in 3

The rest of the answers

The first answer is free. The rest come with the LL.B. 3 Years (Marathi) Semester 2 solved papers.

You have read the question paper and its first answer in full. Buy the solved papers once and you can read every answer of every solved paper in this semester.

Notes + Solved papers: ₹798 Already bought it? Sign in

Or solved papers only: ₹499
Or notes only: ₹499

The question paper itself stays free, and so does the syllabus.

Issue

या खंडात चूक आढळली? कळवा आम्ही ती प्रश्नपत्रिकेशी पडताळून पाहू.

Done!