munotes®

BA LLB (BLS LLB) 5 Years Sem 8 Land Laws May 2024 - 60/40: मराठी उत्तरांसह प्रश्नपत्रिका

मुंबई विद्यापीठाच्या सोडवलेल्या प्रश्नपत्रिका

Land Laws

मागील वर्षाची सोडवलेली प्रश्नपत्रिका, मराठी आवृत्ती

BA LLB (BLS LLB) 5 Years · Sem 8

May 2024 - 60/40 परीक्षा

munotes.in

मुंबई

munotes.in

munotes.in वर प्रथम प्रसिद्ध: 30 ऑक्टोबर 2026.

ही आवृत्ती सुधारित: 31 ऑक्टोबर 2026.

प्रकाशक: munotes.in, मुंबई.

आदर्श उत्तरे munotes.in च्या संपादकीय विभागाने लिहिली आणि संपादित केली; हा त्यांचा munotes.in ने केलेला मराठी अनुवाद आहे.

या खंडातील उतारे छापील स्वरूपात, ऑनलाइन किंवा AI प्रणालीद्वारे उद्धृत करता येतील, श्रेय देऊन: munotes.in चे नाव द्या आणि या खंडाच्या पानाची लिंक द्या. संपूर्ण खंड पुनर्मुद्रित करता येणार नाही. संपूर्ण अटी: munotes.in/content-license.

munotes.in हे मुंबई विद्यापीठाच्या विद्यार्थ्यांसाठीचे स्वतंत्र अभ्यास साधन आहे. ते मुंबई विद्यापीठाशी संलग्न नाही आणि त्याला विद्यापीठाची मान्यता नाही.

विद्यापीठ या प्रश्नपत्रिकेची अधिकृत उत्तरसूची प्रसिद्ध करत नाही. या खंडातील उत्तरे आदर्श उत्तरे आहेत: पूर्ण गुण मिळवणारे उत्तर कसे लिहायचे ते दाखवण्यासाठी लिहिलेली. ती अभ्यासाचे साधन आहेत; परीक्षकाने कसे गुण दिले याचा अधिकृत आधार नाहीत.

येथील प्रश्न मुंबई विद्यापीठाने May 2024 - 60/40 परीक्षेत विचारलेले प्रश्न आहेत. त्यांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे; मूळ प्रश्नपत्रिका प्रमाण आहे.

munotes.in ii

अनुक्रमणिका

खालील प्रश्न मुंबई विद्यापीठाने May 2024 - 60/40 परीक्षेत ज्या क्रमाने विचारले त्याच क्रमाने दिले आहेत. त्यांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे.

गुणपृष्ठ

munotes.in iii

गुणपृष्ठ

munotes.in iv

विचारलेली प्रश्नपत्रिका

या खंडातील प्रश्न May 2024 - 60/40 परीक्षेत विचारलेले प्रश्न आहेत, मुंबई विद्यापीठाने ज्या क्रमाने विचारले त्याच क्रमाने. प्रश्नांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे; मूळ प्रश्नपत्रिका प्रमाण आहे. उत्तरे आमची आहेत. मूळ प्रश्नपत्रिका पाहा.

वेळ: 2 तास  ·  एकूण गुण: 60  ·  22 प्रश्नांची उत्तरे

हा खंड कसा वापरावा

आधी परीक्षेसारख्या परिस्थितीत, वेळ लावून प्रश्नपत्रिका स्वतः सोडवा. मग येथील उत्तरे वाचा आणि स्वतःच्या उत्तरांना गुण द्या. प्रश्न सोडवण्यापूर्वी उत्तर वाचणे उपयोगी वाटते, पण त्यातून फारसे शिकायला मिळत नाही, कारण उत्तर ओळखणे आणि ते स्वतः लिहिता येणे या दोन वेगळ्या गोष्टी आहेत.

munotes.in v

SECTION I - Q.1: Answer in a sentence or two, any six (12 Marks - 2 marks each)

munotes.in 1

(a)"अतिरिक्त जमीन" (Surplus lands) याचा अर्थ काय आहे?[2]

उत्तर

अतिरिक्त जमीन (surplus land) म्हणजे एखादी व्यक्ती किंवा कुटुंब घटक (family unit) कमाल मर्यादा क्षेत्रापेक्षा (ceiling area) अधिक धारण करत असलेली जमीन. ही कमाल मर्यादा महाराष्ट्र शेतजमीन (जमीनधारणेची कमाल मर्यादा) अधिनियम, 1961 (Maharashtra Agricultural Lands (Ceiling on Holdings) Act, 1961) ठरवतो.

वैधानिक आधार. कलम 3(1) सांगते की प्रारंभ दिनांकानंतर कोणतीही व्यक्ती किंवा कुटुंब घटक कमाल मर्यादा क्षेत्रापेक्षा अधिक जमीन धारण करणार नाही. प्रारंभ दिनांक 2 ऑक्टोबर 1975 आहे (कलम 2(6A)). मग कलम 3(2) अशी तरतूद करते की कमाल मर्यादा क्षेत्रापेक्षा अधिक धारण केलेली सर्व जमीन, "मग ती या राज्यात असो किंवा भारताच्या इतर कोणत्याही भागात", "अतिरिक्त जमीन असल्याचे मानले जाईल".

जादा जमीन कशी मोजली जाते.

  1. कमाल मर्यादा क्षेत्र जमिनीच्या वर्गावर अवलंबून असते (कलम 5 आणि पहिली अनुसूची (First Schedule)). ते बारमाही बागायती जमिनीच्या 18 एकरांपासून कोरडवाहू जमिनीच्या 54 एकरांपर्यंत असते.
  2. पाचपेक्षा अधिक सदस्यांचा कुटुंब घटक प्रत्येक अधिक सदस्यासाठी एक-पंचमांश अधिक जमीन धारण करू शकतो, पण कमाल मर्यादेच्या दुपटीपर्यंतच (कलम 6).
  3. सूट दिलेली जमीन (exempted land) कितीही धारण करता येते (कलम 3(1) चे स्पष्टीकरण (Explanation)).
munotes.in 2

तिचे काय होते.

  1. चौकशीनंतर जिल्हाधिकारी (Collector) अतिरिक्त जमीन घोषित करतो (कलम 21(1)). घोषणेपासून (declaration) ती विकता, दान करता किंवा भाडेपट्ट्याने देता येत नाही (कलम 21(2)).
  2. तो ताबा (possession) घेतो, आणि ती जमीन बोजांपासून (encumbrances) मुक्त होऊन राज्याने संपादित केली आणि राज्यात निहित झाली असे मानले जाते (कलम 21(4)). भरपाई (compensation) कलम 23 खाली दिली जाते.
  3. मग ती ठरावीक प्राधान्यक्रमाने वाटली जाते. धारकाने ज्यांना भूमिहीन केले त्या कुळांपासून (tenants) सुरुवात होते (कलम 27).

वैधता. Waman Rao v. Union of India (1981) 2 SCC 362 मध्ये सर्वोच्च न्यायालयाने (Supreme Court) ठरवले की शेतजमिनीवरील कमाल मर्यादेचे कायदे अनुच्छेद (Article) 31A(1)(a) मध्ये येतात, आणि महाराष्ट्राचा अधिनियम वैध ठरवला.

munotes.in 3

The rest of the answers

The first answer is free. The rest come with the B.A. LL.B. 5 Years (Marathi) Semester 8 solved papers.

You have read the question paper and its first answer in full. Buy the solved papers once and you can read every answer of every solved paper in this semester.

Notes + Solved papers: ₹798 Already bought it? Sign in

Or solved papers only: ₹499
Or notes only: ₹499

The question paper itself stays free, and so does the syllabus.

Issue

या खंडात चूक आढळली? कळवा आम्ही ती प्रश्नपत्रिकेशी पडताळून पाहू.

Done!