मुंबई विद्यापीठाच्या सोडवलेल्या प्रश्नपत्रिका
संविदा कायदा II
मागील वर्षाची सोडवलेली प्रश्नपत्रिका, मराठी आवृत्ती
B.A. LL.B. (पाच वर्षांचा अभ्यासक्रम) · सत्र 8
Apr 2011 परीक्षा
munotes.in
मुंबई
B.A. LL.B. (पाच वर्षांचा अभ्यासक्रम) सत्र 8 संविदा कायदा II Apr 2011: मराठी उत्तरांसह प्रश्नपत्रिका
MU law student group
Free to join
munotes.in वर प्रथम प्रसिद्ध: 31 ऑक्टोबर 2026.
प्रकाशक: munotes.in, मुंबई.
आदर्श उत्तरे munotes.in च्या संपादकीय विभागाने लिहिली आणि संपादित केली; हा त्यांचा munotes.in ने केलेला मराठी अनुवाद आहे.
या खंडातील उतारे छापील स्वरूपात, ऑनलाइन किंवा AI प्रणालीद्वारे उद्धृत करता येतील, श्रेय देऊन: munotes.in चे नाव द्या आणि या खंडाच्या पानाची लिंक द्या. संपूर्ण खंड पुनर्मुद्रित करता येणार नाही. संपूर्ण अटी: munotes.in/content-license.
munotes.in हे मुंबई विद्यापीठाच्या विद्यार्थ्यांसाठीचे स्वतंत्र अभ्यास साधन आहे. ते मुंबई विद्यापीठाशी संलग्न नाही आणि त्याला विद्यापीठाची मान्यता नाही.
विद्यापीठ या प्रश्नपत्रिकेची अधिकृत उत्तरसूची प्रसिद्ध करत नाही. या खंडातील उत्तरे आदर्श उत्तरे आहेत: पूर्ण गुण मिळवणारे उत्तर कसे लिहायचे ते दाखवण्यासाठी लिहिलेली. ती अभ्यासाचे साधन आहेत; परीक्षकाने कसे गुण दिले याचा अधिकृत आधार नाहीत.
येथील प्रश्न मुंबई विद्यापीठाने Apr 2011 परीक्षेत विचारलेले प्रश्न आहेत. त्यांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे; मूळ प्रश्नपत्रिका प्रमाण आहे.
अनुक्रमणिका
खालील प्रश्न मुंबई विद्यापीठाने Apr 2011 परीक्षेत ज्या क्रमाने विचारले त्याच क्रमाने दिले आहेत. त्यांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे.
गुणपृष्ठ
गुणपृष्ठ
गुणपृष्ठ
विचारलेली प्रश्नपत्रिका
या खंडातील प्रश्न Apr 2011 परीक्षेत विचारलेले प्रश्न आहेत, मुंबई विद्यापीठाने ज्या क्रमाने विचारले त्याच क्रमाने. प्रश्नांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे; मूळ प्रश्नपत्रिका प्रमाण आहे. उत्तरे आमची आहेत. मूळ प्रश्नपत्रिका पाहा.
वेळ: 3 तास · एकूण गुण: 100 · 25 प्रश्नांची उत्तरे
प्रश्नपत्रिकेवर छापलेल्या सूचना
- N.B: (1) Cite case laws wherever necessary. (2) Figures to the right indicate marks assigned to each question.
हा खंड कसा वापरावा
आधी परीक्षेसारख्या परिस्थितीत, वेळ लावून प्रश्नपत्रिका स्वतः सोडवा. मग येथील उत्तरे वाचा आणि स्वतःच्या उत्तरांना गुण द्या. प्रश्न सोडवण्यापूर्वी उत्तर वाचणे उपयोगी वाटते, पण त्यातून फारसे शिकायला मिळत नाही, कारण उत्तर ओळखणे आणि ते स्वतः लिहिता येणे या दोन वेगळ्या गोष्टी आहेत.
SECTION I - Q.1: Write in not more than two sentences (20 Marks - 2 marks each)
(a)दैवी कृत्याच्या संदर्भात, क्षतिपूर्तीच्या संविदेविषयी भारतीय कायदा आणि इंग्लिश कायदा यांच्यातील फरक सांगा.[2]
उत्तर
इंग्लिश कायद्याखाली, क्षतिपूर्तीच्या संविदेत (contract of indemnity) कोणत्याही कारणाने होणाऱ्या हानीपासून दुसऱ्याला वाचवण्याच्या वचनाचा (promise) समावेश होतो. पूर किंवा कोणीही न लावलेली आग यांसारख्या दैवी कृत्याचाही (act of God) त्यात समावेश होतो. भारतीय कायद्याखाली, भारतीय संविदा अधिनियम, 1872 (Indian Contract Act, 1872) चे कलम (section) 124 तिची व्याख्या अधिक संकुचितपणे करते, म्हणजे "वचनदात्याच्या (promisor) स्वतःच्या वर्तनामुळे, किंवा इतर कोणत्याही व्यक्तीच्या वर्तनामुळे" दुसऱ्याला होणाऱ्या हानीपासून त्याला वाचवण्याचे वचन, अशी. दैवी कृत्य हे कोणाचेही वर्तन नसते, म्हणून ते कलम 124 च्या बाहेर पडते.
व्यवहारात याचा अर्थ.
- कलम 124 संपूर्ण नाही. अपघातामुळे किंवा दैवी कृत्यामुळे होणाऱ्या हानीविरुद्ध क्षतिपूर्ती देण्याचे वचन ही तरीही वैध (valid) संविदा असते. तिचे नियमन कलम 124 ने नव्हे, तर क्षतिपूर्तीच्या सर्वसाधारण कायद्याने होते.
- विमा. आगीचा आणि सागरी विमा अशा घटनांमुळे होणाऱ्या हानीपासून संरक्षण देतात, आणि भारतातही त्यांना क्षतिपूर्तीच्या संविदा मानले जाते.
Gajanan Moreshwar Parelkar v. Moreshwar Madan Mantri, AIR 1942 Bom 302. प्रतिवादीच्या (defendant) विनंतीवरून, प्रतिवादीची ऋणे सुरक्षित करण्यासाठी वादीने (plaintiff) आपल्या नावावरील जमीन गहाण ठेवली, आणि ती गहाणे फेडण्याचे (discharge) वचन प्रतिवादीने दिले. कलम 124 "क्षतिपूर्तीच्या फक्त एका विशिष्ट प्रकाराविषयी आहे", असे न्यायमूर्ती छागला (Chagla J.) यांनी ठरवले. "क्षतिपूर्तिकर्त्याच्या किंवा इतर कोणत्याही व्यक्तीच्या वर्तनावर अवलंबून नसलेल्या, किंवा नसू शकणाऱ्या, घटनांमुळे किंवा अपघातांमुळे" होणारी हानी त्यात येत नाही. संविदा अधिनियम संपूर्ण नाही, आणि ती उणीव सर्वसाधारण कायदा भरून काढतो.
म्हणून भारतीय व्याख्या दैवी कृत्याला वगळते, तर इंग्लिश कायदा आणि क्षतिपूर्तीचा सर्वसाधारण कायदा त्याचा समावेश करतात.
The rest of the answers
The first answer is free. The rest come with the B.A. LL.B. 5 Years (Marathi) Semester 8 solved papers.
You have read the question paper and its first answer in full. Buy the solved papers once and you can read every answer of every solved paper in this semester.
Notes + Solved papers: ₹798 Already bought it? Sign in
Or solved papers only: ₹499
Or notes only: ₹499
The question paper itself stays free, and so does the syllabus.
या खंडात चूक आढळली? कळवा आम्ही ती प्रश्नपत्रिकेशी पडताळून पाहू.