मुंबई विद्यापीठाच्या सोडवलेल्या प्रश्नपत्रिका
कायद्यांचा संघर्ष
मागील वर्षाची सोडवलेली प्रश्नपत्रिका, मराठी आवृत्ती
B.A. LL.B. (पाच वर्षांचा अभ्यासक्रम) · सत्र 10
Jun 2018 परीक्षा
munotes.in
मुंबई
B.A. LL.B. (पाच वर्षांचा अभ्यासक्रम) सत्र 10 कायद्यांचा संघर्ष Jun 2018: मराठी उत्तरांसह प्रश्नपत्रिका
MU law student group
Free to join
munotes.in वर प्रथम प्रसिद्ध: 31 ऑक्टोबर 2026.
प्रकाशक: munotes.in, मुंबई.
आदर्श उत्तरे munotes.in च्या संपादकीय विभागाने लिहिली आणि संपादित केली; हा त्यांचा munotes.in ने केलेला मराठी अनुवाद आहे.
या खंडातील उतारे छापील स्वरूपात, ऑनलाइन किंवा AI प्रणालीद्वारे उद्धृत करता येतील, श्रेय देऊन: munotes.in चे नाव द्या आणि या खंडाच्या पानाची लिंक द्या. संपूर्ण खंड पुनर्मुद्रित करता येणार नाही. संपूर्ण अटी: munotes.in/content-license.
munotes.in हे मुंबई विद्यापीठाच्या विद्यार्थ्यांसाठीचे स्वतंत्र अभ्यास साधन आहे. ते मुंबई विद्यापीठाशी संलग्न नाही आणि त्याला विद्यापीठाची मान्यता नाही.
विद्यापीठ या प्रश्नपत्रिकेची अधिकृत उत्तरसूची प्रसिद्ध करत नाही. या खंडातील उत्तरे आदर्श उत्तरे आहेत: पूर्ण गुण मिळवणारे उत्तर कसे लिहायचे ते दाखवण्यासाठी लिहिलेली. ती अभ्यासाचे साधन आहेत; परीक्षकाने कसे गुण दिले याचा अधिकृत आधार नाहीत.
येथील प्रश्न मुंबई विद्यापीठाने Jun 2018 परीक्षेत विचारलेले प्रश्न आहेत. त्यांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे; मूळ प्रश्नपत्रिका प्रमाण आहे.
अनुक्रमणिका
खालील प्रश्न मुंबई विद्यापीठाने Jun 2018 परीक्षेत ज्या क्रमाने विचारले त्याच क्रमाने दिले आहेत. त्यांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे.
गुणपृष्ठ
गुणपृष्ठ
विचारलेली प्रश्नपत्रिका
या खंडातील प्रश्न Jun 2018 परीक्षेत विचारलेले प्रश्न आहेत, मुंबई विद्यापीठाने ज्या क्रमाने विचारले त्याच क्रमाने. प्रश्नांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे; मूळ प्रश्नपत्रिका प्रमाण आहे. उत्तरे आमची आहेत. मूळ प्रश्नपत्रिका पाहा.
वेळ: 3 तास · एकूण गुण: 100 · 25 प्रश्नांची उत्तरे
प्रश्नपत्रिकेवर छापलेल्या सूचना
- N.B: Please check whether you have got the right question paper. 1. All questions are compulsory. 2. Figures to the right indicate marks.
हा खंड कसा वापरावा
आधी परीक्षेसारख्या परिस्थितीत, वेळ लावून प्रश्नपत्रिका स्वतः सोडवा. मग येथील उत्तरे वाचा आणि स्वतःच्या उत्तरांना गुण द्या. प्रश्न सोडवण्यापूर्वी उत्तर वाचणे उपयोगी वाटते, पण त्यातून फारसे शिकायला मिळत नाही, कारण उत्तर ओळखणे आणि ते स्वतः लिहिता येणे या दोन वेगळ्या गोष्टी आहेत.
SECTION I - Q.1: Answer the following questions in one or two sentence (20 Marks)
(i)खाजगी आंतरराष्ट्रीय कायदा म्हणजे तुम्हाला काय समजते?[2]
उत्तर
खाजगी आंतरराष्ट्रीय कायदा (private international law) म्हणजे प्रकरणात परदेशी घटक (foreign element) असतो तेव्हा लागू होणारा, देशाच्या स्वतःच्या कायद्याचा भाग. परदेशी घटक म्हणजे परदेशी पक्ष, परदेशातील घटना किंवा परदेशातील मालमत्ता यांसारखी, प्रकरणाला दुसऱ्या कायदा व्यवस्थेशी जोडणारी वस्तुस्थिती. हे नियम तीन गोष्टी ठरवतात:
- न्यायालयाला अधिकारक्षेत्र (jurisdiction) आहे का;
- मुद्द्याचे नियंत्रण कोणत्या देशाचा कायदा करतो (कायद्याची निवड, choice of law); आणि
- परदेशी निकालाला (foreign judgment) मान्यता (recognition) मिळेल का, किंवा त्याची अंमलबजावणी (enforcement) होईल का.
"खाजगी" आणि "आंतरराष्ट्रीय" का. तो विवाह, संविदा (contracts) आणि उत्तराधिकार (succession) यांसारख्या खाजगी व्यक्तींमधील वादांशी संबंधित असतो, म्हणून तो खाजगी आहे. तथ्ये सीमा ओलांडतात, केवळ म्हणूनच त्याला "आंतरराष्ट्रीय" म्हणतात. तो सार्वजनिक आंतरराष्ट्रीय कायद्याचा (public international law) भाग नाही. प्रत्येक राज्य आपल्या स्वतःच्या कायदेमंडळामार्फत आणि न्यायालयांमार्फत स्वतःचे नियम बनवते. म्हणूनच त्याला कायद्यांचा संघर्ष (conflict of laws) असेही म्हणतात.
एक उदाहरण. दोन भारतीय अमेरिकेत विवाह करतात, आणि त्यांच्यापैकी एक नंतर पुण्यात पोटगीसाठी (maintenance) दावा लावतो. पुण्यातील न्यायालयाने विचारले पाहिजे की त्याला अधिकारक्षेत्र आहे का, विवाहाचे नियंत्रण कोणता कायदा करतो, आणि कोणताही अमेरिकन घटस्फोट (divorce) त्याच्यावर बंधनकारक आहे का.
भारतीय भूमिका. Y. Narasimha Rao v. Y. Venkata Lakshmi, (1991) 3 SCC 451, मध्ये सर्वोच्च न्यायालयाने (Supreme Court) म्हटले की हे नियम भारतात संहिताबद्ध (codified) नाहीत. ते दिवाणी प्रक्रिया संहिता (Code of Civil Procedure) आणि भारतीय उत्तराधिकार अधिनियम (Indian Succession Act) यांसारख्या अधिनियमांमध्ये विखुरलेले आहेत, आणि भारतीय न्यायालयांनी इंग्लिश नियमांचे अनुसरण केले आहे.
निष्कर्ष. खाजगी आंतरराष्ट्रीय कायदा हा परदेशी घटक असलेल्या प्रकरणांसाठीचा देशांतर्गत कायदा आहे; तो अधिकारक्षेत्र, कायद्याची निवड आणि परदेशी निकालांचा परिणाम निश्चित करतो.
The rest of the answers
The first answer is free. The rest come with the B.A. LL.B. 5 Years (Marathi) Semester 10 solved papers.
You have read the question paper and its first answer in full. Buy the solved papers once and you can read every answer of every solved paper in this semester.
Notes + Solved papers: ₹798 Already bought it? Sign in
Or solved papers only: ₹499
Or notes only: ₹499
The question paper itself stays free, and so does the syllabus.
या खंडात चूक आढळली? कळवा आम्ही ती प्रश्नपत्रिकेशी पडताळून पाहू.