मुंबई विद्यापीठाच्या सोडवलेल्या प्रश्नपत्रिका
पुराव्याचा कायदा
मागील वर्षाची सोडवलेली प्रश्नपत्रिका, मराठी आवृत्ती
B.A. LL.B. (पाच वर्षांचा अभ्यासक्रम) · सत्र 10
May 2023 - Evidence परीक्षा
munotes.in
मुंबई
B.A. LL.B. (पाच वर्षांचा अभ्यासक्रम) सत्र 10 पुराव्याचा कायदा May 2023 - Evidence: मराठी उत्तरांसह प्रश्नपत्रिका
MU law student group
Free to join
munotes.in वर प्रथम प्रसिद्ध: 31 ऑक्टोबर 2026.
प्रकाशक: munotes.in, मुंबई.
आदर्श उत्तरे munotes.in च्या संपादकीय विभागाने लिहिली आणि संपादित केली; हा त्यांचा munotes.in ने केलेला मराठी अनुवाद आहे.
या खंडातील उतारे छापील स्वरूपात, ऑनलाइन किंवा AI प्रणालीद्वारे उद्धृत करता येतील, श्रेय देऊन: munotes.in चे नाव द्या आणि या खंडाच्या पानाची लिंक द्या. संपूर्ण खंड पुनर्मुद्रित करता येणार नाही. संपूर्ण अटी: munotes.in/content-license.
munotes.in हे मुंबई विद्यापीठाच्या विद्यार्थ्यांसाठीचे स्वतंत्र अभ्यास साधन आहे. ते मुंबई विद्यापीठाशी संलग्न नाही आणि त्याला विद्यापीठाची मान्यता नाही.
विद्यापीठ या प्रश्नपत्रिकेची अधिकृत उत्तरसूची प्रसिद्ध करत नाही. या खंडातील उत्तरे आदर्श उत्तरे आहेत: पूर्ण गुण मिळवणारे उत्तर कसे लिहायचे ते दाखवण्यासाठी लिहिलेली. ती अभ्यासाचे साधन आहेत; परीक्षकाने कसे गुण दिले याचा अधिकृत आधार नाहीत.
येथील प्रश्न मुंबई विद्यापीठाने May 2023 - Evidence परीक्षेत विचारलेले प्रश्न आहेत. त्यांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे; मूळ प्रश्नपत्रिका प्रमाण आहे.
अनुक्रमणिका
खालील प्रश्न मुंबई विद्यापीठाने May 2023 - Evidence परीक्षेत ज्या क्रमाने विचारले त्याच क्रमाने दिले आहेत. त्यांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे.
गुणपृष्ठ
गुणपृष्ठ
विचारलेली प्रश्नपत्रिका
या खंडातील प्रश्न May 2023 - Evidence परीक्षेत विचारलेले प्रश्न आहेत, मुंबई विद्यापीठाने ज्या क्रमाने विचारले त्याच क्रमाने. प्रश्नांचा मराठी मजकूर munotes.in चा अनुवाद आहे; मूळ प्रश्नपत्रिका प्रमाण आहे. उत्तरे आमची आहेत. मूळ प्रश्नपत्रिका पाहा.
वेळ: 3 तास · एकूण गुण: 100 · 25 प्रश्नांची उत्तरे
प्रश्नपत्रिकेवर छापलेल्या सूचना
- N.B. (1) All questions are compulsory. (2) Figures to the right indicate full marks.
हा खंड कसा वापरावा
आधी परीक्षेसारख्या परिस्थितीत, वेळ लावून प्रश्नपत्रिका स्वतः सोडवा. मग येथील उत्तरे वाचा आणि स्वतःच्या उत्तरांना गुण द्या. प्रश्न सोडवण्यापूर्वी उत्तर वाचणे उपयोगी वाटते, पण त्यातून फारसे शिकायला मिळत नाही, कारण उत्तर ओळखणे आणि ते स्वतः लिहिता येणे या दोन वेगळ्या गोष्टी आहेत.
SECTION I - Q.1: Answer in one or two sentences (20 Marks)
(a)प्राथमिक पुराव्याचा अर्थ काय?[2]
उत्तर
अर्थ. प्राथमिक पुरावा (primary evidence) म्हणजे न्यायालयाच्या पाहणीसाठी सादर केलेला प्रत्यक्ष मूळ दस्तऐवज (document). भारतीय साक्ष्य अधिनियम, 2023 (Bharatiya Sakshya Adhiniyam, 2023) (BSA) चे कलम (section) 57 सांगते: "प्राथमिक पुरावा म्हणजे न्यायालयाच्या पाहणीसाठी सादर केलेला दस्तऐवज स्वतः." हे भारतीय पुरावा अधिनियम, 1872 (Indian Evidence Act, 1872) (IEA) चे कलम 62 होते.
नियम. अधिनियम दुय्यम पुराव्याला (secondary evidence) परवानगी देतो ते वगळता, दस्तऐवज प्राथमिक पुराव्याने सिद्ध केले पाहिजेत (BSA चे कलम 59; IEA कलम 64). हा सर्वोत्तम पुराव्याचा नियम आहे.
कलम 57 ची स्पष्टीकरणे (Explanations).
- दस्तऐवज अनेक भागांत निष्पादित (executed) केला असेल, तर प्रत्येक भाग प्राथमिक पुरावा असतो.
- तो प्रतिपर्णांमध्ये निष्पादित केला असेल, तर ज्या पक्षकारांनी त्यावर स्वाक्षरी केली त्यांच्याविरुद्ध प्रत्येक प्रतिपर्ण प्राथमिक पुरावा असतो.
- छपाई किंवा छायाचित्रण यांसारख्या एकाच समान प्रक्रियेने अनेक दस्तऐवज तयार केले असतील, तर प्रत्येक दस्तऐवज इतरांच्या मजकुराचा प्राथमिक पुरावा असतो. पण एका सामायिक मूळाच्या प्रती त्या मूळाचा प्राथमिक पुरावा नसतात.
- BSA मध्ये नवे (स्पष्टीकरणे 4 आणि 7): इलेक्ट्रॉनिक किंवा डिजिटल अभिलेख अनेक फाइलींमध्ये किंवा साठवण जागांमध्ये साठवलेला असू शकतो. अशी प्रत्येक फाइल प्राथमिक पुरावा असते.
- योग्य अभिरक्षेतून सादर केलेला इलेक्ट्रॉनिक किंवा डिजिटल अभिलेख, त्यावर वाद घेतला नसेल तर, प्राथमिक पुरावा असतो.
- व्हिडिओ चित्रण साठवले आणि प्रसारितही केले गेले असेल, तर प्रत्येक साठवलेले चित्रण प्राथमिक पुरावा असते.
उदाहरण (illustration). एकाच मूळावरून एकाच वेळी अनेक फलक छापले जातात. कोणताही एक फलक इतर फलकांच्या मजकुराचा प्राथमिक पुरावा असतो. कोणताही फलक मूळाचा प्राथमिक पुरावा नसतो.
उदाहरण. खरेदीखताच्या (sale deed) अटी सिद्ध करण्यासाठी पक्षकार स्वाक्षरी केलेले मूळ खरेदीखत सादर करतो. तो प्राथमिक पुरावा आहे.
The rest of the answers
The first answer is free. The rest come with the B.A. LL.B. 5 Years (Marathi) Semester 10 solved papers.
You have read the question paper and its first answer in full. Buy the solved papers once and you can read every answer of every solved paper in this semester.
Notes + Solved papers: ₹798 Already bought it? Sign in
Or solved papers only: ₹499
Or notes only: ₹499
The question paper itself stays free, and so does the syllabus.
या खंडात चूक आढळली? कळवा आम्ही ती प्रश्नपत्रिकेशी पडताळून पाहू.