munotes®

Law of Insurance Notes in Marathi (विमा कायदा) | LL.B. (3 years) Semester 6 | Mumbai University | munotes

मराठी आवृत्ती munotes.in

विमा कायदा

LL.B. (3 वर्षे) · सत्र 6

मुंबई विद्यापीठाच्या सुधारित CBCS अभ्यासक्रमानुसारच

मुंबई विद्यापीठ आणि त्याच्याशी संलग्न सर्व विधी महाविद्यालयांतील विद्यार्थ्यांसाठी

पुस्तक उघडा ↓

munotes.in तृतीय वर्ष

अनुक्रमणिका

मॉड्यूल I

  1. विमा म्हणजे काय 1
  2. विम्याचे स्वरूप आणि वैशिष्ट्ये 8
  3. विम्याची व्याप्ती 14
  4. विम्याची सुरुवात कशी झाली: जगभरातील इतिहास 20
  5. विमा भारतात कसा आला 24
  6. विम्याची गरज आणि महत्त्व 29
  7. भारतातील आणि जगभरातील विम्याचे भविष्य 34
  8. जोखीम: तिचा अर्थ आणि स्वरूप 39
  9. जोखीम आणि विमा यांचा परस्परसंबंध 43
  10. जोखीम व्यवस्थापन 48
  11. विम्याचे प्रकार 52
  12. विमापत्रांचे प्रकार 56
  13. संविदा म्हणून विमा: संविदा कायदा कसा लागू होतो 60
  14. विमा आणि पैज, क्षतिपूर्ती आणि हमी यांतील फरक 66
  15. प्रस्ताव, त्याची स्वीकृती आणि तात्पुरती विमा पावती 70
  16. प्रतिफल: विमा हप्ता 75
  17. पुनर्विमा 80
  18. दुहेरी विमा 85
  19. विमा कायद्याची सर्वसाधारण तत्त्वे 89
  20. परम सद्भावना: Uberrima Fides 92
  21. चुकीचे निवेदन, अप्रकटीकरण आणि कपट 97
  22. कलम 45: आयुर्विमापत्रावर केव्हापासून प्रश्न उपस्थित करता येत नाही 103
  23. विमायोग्य हितसंबंध 108
  24. क्षतिपूर्तीचे तत्त्व 112
  25. प्रत्यासन 116
  26. अंशदान 120
  27. Causa Proxima: निकटचे कारण 124
  28. हानी कमी करणे: विमा नसल्याप्रमाणे वागण्याचे कर्तव्य 128
  29. विमापत्र 132
  30. विमापत्रातील वॉरंटी, अटी आणि अपवाद 142
  31. विमापत्राचा अर्थ कसा लावला जातो: अर्थान्वयनाचे नियम 152
  32. विमापत्राचे अभिहस्तांकन 159
  33. नामनिर्देशन 167
  34. ग्राहक संरक्षण अधिनियम, 2019 खाली सेवा म्हणून विमा 175
  35. विमा सेवेतील त्रुटी, अनुचित प्रथा आणि अनुचित अटी 183

मॉड्यूल II

  1. भारतातील विम्याची नियामक चौकट 192
  2. IRDAI: स्थापना, सदस्यरचना आणि संरचना 199
  3. IRDAI ची कर्तव्ये, अधिकार आणि कार्ये 206
  4. IRDAI ची भूमिका: नियम, विनियम आणि सल्लागार समिती 212
  5. IRDAI चा निधी आणि त्याचे उत्तरदायित्व 218
  6. विमाकर्त्याची नोंदणी 224
  7. विमाकर्त्याचे भांडवल आणि भांडवली रचना 230
  8. लेखे, लेखापरीक्षा आणि बीमांकक 235
  9. विवरणपत्रे, तपासणी आणि माहिती मागवण्याचा प्राधिकरणाचा अधिकार 242
  10. मालमत्तेची गुंतवणूक आणि सक्षमता मार्जिन 248
  11. व्यवस्थापनावरील नियंत्रण आणि प्रशासक 255
  12. ग्रामीण आणि सामाजिक क्षेत्रातील आबंधने 264
  13. विमाकर्त्याचे एकत्रीकरण, हस्तांतरण आणि समापन 268
  14. अभिकर्ते, दलाल आणि इतर मध्यस्थ 275
  15. आयुर्विमा परिषद आणि सर्वसाधारण विमा परिषद 282
  16. विमा अधिनियमाखालील दंड, न्यायनिर्णयन आणि अपील 287
  17. विमा अधिनियमातील नियम, विनियम आणि समारोपाच्या तरतुदी 294
  18. आयुर्विम्याचे राष्ट्रीयीकरण कसे झाले 300
  19. भारतीय आयुर्विमा महामंडळ 307
  20. आयुर्विमा महामंडळाचे प्रशासन कसे चालते 313
  21. महामंडळाचा निधी, लेखे आणि अधिशेष 321
  22. सर्वसाधारण विम्याचे राष्ट्रीयीकरण कसे झाले 327
  23. सर्वसाधारण विमा महामंडळ आणि सार्वजनिक क्षेत्रातील विमाकर्ते 333
  24. खासगीकरण आणि मल्होत्रा समिती 340
  25. जागतिकीकरण आणि विम्यातील परकीय गुंतवणूक 345
  26. सबका बीमा सबकी रक्षा अधिनियम, 2025 350
  27. जीवन, वैयक्तिक अपघात आणि रुग्णालयात दाखल होणे यांविषयीचा विमा 355
  28. आयुर्विम्याचे स्वरूप 359
  29. आयुर्विम्याची तत्त्वे 364
  30. आयुर्विम्याची व्याप्ती आणि विमा उतरवलेल्या घटना 370
  31. आयुर्विमापत्रांचे प्रकार 375
  32. आयुर्विमा संविदा: विमा हप्ता, व्यपगत होणे, पुनरुज्जीवन आणि समर्पण 380
  33. मालमत्ता म्हणून आयुर्विमापत्र 388
  34. आयुर्विमापत्राखाली रक्कम मिळण्यास कोण हक्कदार आहे 394
  35. आयुर्विमा दाव्यांचा निपटारा 399
  36. वैयक्तिक अपघात विमा 405
  37. रुग्णालयात दाखल होणे आणि मेडिक्लेम 412
  38. आजार आणि गंभीर आजार विमा 418
  39. मोटार विमा: ठळक वैशिष्ट्ये, स्वरूप आणि व्याप्ती 423
  40. कोणाला लागू होतो, आणि विमापत्रात काय समाविष्ट असलेच पाहिजे 432
  41. विम्याचे प्रमाणपत्र आणि त्याचे हस्तांतरण 437
  42. मालकाचे त्रयस्थ पक्ष दायित्व 442
  43. माहिती देण्याचे कर्तव्य, आणि त्रयस्थ पक्षाचे हक्क 447
  44. निवाड्यांची पूर्तता करण्याचे विमाकर्त्याचे कर्तव्य, आणि त्याचे बचाव 453
  45. विमा कंपनीकडून तडजोड 460
  46. दावा न्यायाधिकरण: स्थापना आणि अधिकारक्षेत्र 464
  47. न्यायाधिकरणासमोर दावा करणे 468
  48. न्यायाधिकरणाची प्रक्रिया, अधिकार आणि निवाडा 473
  49. भरपाईचे मूल्यमापन 479
  50. दोषाशिवाय दायित्व, धडक देऊन पळून जाणे, आणि मोटार वाहन अपघात निधी 485

मॉड्यूल III

  1. सागरी विम्याचे स्वरूप आणि व्याप्ती 491
  2. सागरी विमा अधिनियम, 1963: ठळक वैशिष्ट्ये 496
  3. सागरी विम्यातील विमायोग्य हितसंबंध 501
  4. विमायोग्य मूल्य 506
  5. सागरी विम्यातील प्रकटीकरण आणि निवेदने 510
  6. सागरी विमापत्रांचे वर्गीकरण 515
  7. समुद्रयोग्यता आणि मालवहनयोग्यता 520
  8. जहाज, माल आणि भाडे यांचा विमा 524
  9. सागरी विमापत्र 530
  10. सागरी विम्यातील अटी आणि व्यक्त वॉरंटी 535
  11. प्रवास: बदल, मार्गविचलन आणि विलंब 539
  12. सागरी विमापत्राचे अभिहस्तांकन 544
  13. समुद्री संकटे आणि निकटचे कारण 548
  14. संपूर्ण हानी आणि परित्याग 553
  15. आंशिक हानी: विशिष्ट सरासरी, सामान्य सरासरी आणि बचाव 558
  16. क्षतिपूर्तीचे मोजमाप: जहाजाची आणि भाड्याची हानी 563
  17. समुद्रातील प्रत्यासन, अंशदान आणि कमी विमा 568
  18. विमा हप्त्याचा परतावा, आणि समारोपाच्या तरतुदी 572
  19. मालमत्ता विमा 577
  20. स्फोट, भूकंप आणि पूर यांना संरक्षण देणारी विमापत्रे 584
  21. मालमत्तेची अपघाती हानी आणि नुकसान यांना संरक्षण देणारी विमापत्रे 589
  22. बांधकामातील जोखमींना संरक्षण देणारी विमापत्रे 595
  23. घरफोडी आणि चोरी विमा 602
  24. दंगल, संप, नागरी अशांतता आणि द्वेषबुद्धीने केलेले नुकसान 609
  25. पृष्ठांकने 615
  26. अग्निविमा: स्वरूप आणि व्याप्ती 622
  27. प्रमाणित अग्नी आणि विशेष संकटे विमापत्र, आणि भारत उत्पादने 628
  28. अग्निविम्याची मूलभूत तत्त्वे 635
  29. अग्निविम्यातील अटी आणि वॉरंटी 642
  30. पक्षकारांचे हक्क आणि कर्तव्ये 648
  31. अग्निविम्याचा दावा आणि सर्वेक्षक 654
  32. सर्वसाधारण विम्याचे इतर कायदेशीर पैलू 661

मॉड्यूल IV

  1. सामाजिक विमा: अर्थ, व्याप्ती आणि वैशिष्ट्ये 669
  2. सामाजिक विम्याची गरज, आणि त्याच्या मर्यादा 674
  3. भारतातील कृषी विमा 679
  4. भारतातील पीक विमा: प्रधानमंत्री पीक विमा योजना 687
  5. पीक विम्याचे जोखीम मूल्यांकन 693
  6. पीक विम्याचे दावे 699
  7. पीक विम्याशी संबंधित समस्या 706
  8. भारतातील पशुधन विमा 712
  9. सार्वजनिक दायित्व विमा: विमा उतरवण्याचे कर्तव्य 718
  10. सार्वजनिक दायित्व विमा अधिनियमाखालील दावे 727
  11. विमा वादांमध्ये ग्राहक आयोगांची भूमिका 738
  12. विमा लोकपाल 746
  13. विमा लोकपालाकडे तक्रार करणे 756
  14. कर्मचारी राज्य विमा 765
  15. ESI लाभ, आणि कर्मचारी विमा न्यायालय 774
  16. कर्मचाऱ्याची भरपाई: दायित्व आणि रक्कम 786
  17. कर्मचाऱ्याची भरपाई: दावे आणि प्रक्रिया 797
  18. गरीब, आजारी आणि वृद्ध यांच्यासाठी आरोग्य विमाछत्र 810
  19. अकाली मृत्यूविरुद्ध विमाछत्र, आणि कमावत्या व्यक्तीचे कुटुंब 817
  20. वृद्धापकाळ आणि निवृत्तिवेतनधारक 825
  21. दिव्यांगजन आणि अशक्त व्यक्तींसाठी विमा 834
  22. साथरोग, आपत्ती किंवा नैसर्गिक संकटामुळे मृत्यू झाल्यास मिळणारे साहाय्य 843
  23. असंघटित, गिग आणि प्लॅटफॉर्म कामगारांसाठी विमा 852
  24. बेरोजगारी विमा 860
  25. खलाशी आणि त्यांचा विमा 867
  26. सर्कस कामगार आणि इतर विशेष वर्ग 876
  27. व्यावसायिक निष्काळजीपणा विमा 884
  28. अंशदायी निष्काळजीपणाचा परिणाम 892
  29. सक्तीचा विमा 899
  30. संबंधित कायदे एका दृष्टिक्षेपात 908
munotes.in

वाचण्यापूर्वी

उद्धृत कलमे आणि निकाल. या पुस्तकात उद्धृत केलेल्या कलमांचा आणि निकालांचा मराठी मजकूर munotes.in ने केलेला अनुवाद आहे; तो शासनाने प्रसिद्ध केलेला अधिकृत मराठी पाठ नाही. प्रमाण मजकूर अधिनियमाचा आणि निकालाचा इंग्रजी मजकूर आहे.

munotes.in

The chapters

Every chapter of this book comes with the LL.B. 3 Years (Marathi) Semester 6 notes.

The cover and the contents are free to look through. Buy the notes once to read every chapter of every subject in this semester.

Notes + Solved papers: ₹798 Already bought it? Sign in

Or notes only: ₹499
Or solved papers only: ₹499

Free either way: question papers, the syllabus, and the cover and contents of every book.

The rest of this subject

These notes are cut from the University's printed syllabus. Open the syllabus itself, or the past papers, for the same subject.

Issue
Done!