ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಕಾನೂನು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಬಿಡಿಸಿದ ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆಗಳು
ಕಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಕಾನೂನು I
ಹಿಂದಿನ ವರ್ಷದ ಬಿಡಿಸಿದ ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆ, ಕನ್ನಡ ಆವೃತ್ತಿ
LL.B. (Three Years) · ಸೆಮಿಸ್ಟರ್ 2
2026 Jan ಪರೀಕ್ಷೆ
munotes.in
ಮುಂಬೈ
LL.B. (Three Years) Sem 2 Labour Law I 2026 Jan Question Paper with Solutions in Kannada
ಪ್ರಶ್ನೆಗಳ ಕನ್ನಡ ಪಾಠದ ಬಗ್ಗೆ
ಪ್ರಶ್ನೆ Q14 ರಲ್ಲಿ KSLU ಮುದ್ರಿಸಿದ ಕನ್ನಡ ಪಾಠವು ಅದರ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಪಾಠಕ್ಕಿಂತ ಬೇರೆಯಾಗಿ ಓದುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿರುವ ಉತ್ತರವು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಉತ್ತರಿಸುತ್ತದೆ.
munotes.in ನಲ್ಲಿ ಮೊದಲು ಪ್ರಕಟವಾದದ್ದು: 4 ನವೆಂಬರ್ 2026.
ಪ್ರಕಾಶಕರು: munotes.in, ಮುಂಬೈ.
ಮಾದರಿ ಉತ್ತರಗಳನ್ನು munotes.in ನ ಸಂಪಾದಕೀಯ ವಿಭಾಗ ಬರೆದು ಸಂಪಾದಿಸಿದೆ; ಇದು munotes.in ಮಾಡಿದ ಅವುಗಳ ಕನ್ನಡ ಅನುವಾದ.
ಈ ಸಂಪುಟದ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಮುದ್ರಣದಲ್ಲಿ, ಆನ್‌ಲೈನ್‌ನಲ್ಲಿ ಅಥವಾ AI ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೂಲಕ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಬಹುದು, ಶ್ರೇಯ ನೀಡಿ: munotes.in ಹೆಸರು ಹೇಳಿ ಮತ್ತು ಈ ಸಂಪುಟದ ಪುಟಕ್ಕೆ ಲಿಂಕ್ ನೀಡಿ. ಇಡೀ ಸಂಪುಟವನ್ನು ಮರುಮುದ್ರಿಸುವಂತಿಲ್ಲ. ಪೂರ್ಣ ನಿಯಮಗಳು: munotes.in/content-license.
munotes.in ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಕಾನೂನು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗಾಗಿ ಇರುವ ಸ್ವತಂತ್ರ ಅಧ್ಯಯನ ಸಾಧನ. ಇದು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಕಾನೂನು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿತವಾಗಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಅದರ ಅನುಮೋದನೆ ಪಡೆದಿಲ್ಲ.
ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವು ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆಗೆ ಅಧಿಕೃತ ಉತ್ತರಸೂಚಿಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ಸಂಪುಟದ ಉತ್ತರಗಳು ಮಾದರಿ ಉತ್ತರಗಳು: ಪೂರ್ಣ ಅಂಕ ಪಡೆಯುವ ಉತ್ತರವನ್ನು ಹೇಗೆ ಬರೆಯಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸಲು ಬರೆದವು. ಅವು ಅಧ್ಯಯನದ ಸಾಧನ; ಪರೀಕ್ಷಕರು ಹೇಗೆ ಅಂಕ ನೀಡಿದರು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಅಧಿಕೃತ ಆಧಾರವಲ್ಲ.
ಇಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆಯು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಕಾನೂನು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವು 2026 Jan ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಕೇಳಿದ ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆ; ಪ್ರಶ್ನೆಗಳ ಕನ್ನಡ ಪಾಠವನ್ನು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವೇ ಮುದ್ರಿಸಿದೆ.
ಪರಿವಿಡಿ
ಕೆಳಗಿನ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಕಾನೂನು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವು 2026 Jan ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಕೇಳಿದ ಕ್ರಮದಲ್ಲೇ ಇವೆ.
ಅಂಕಗಳುಪುಟ
ಅಂಕಗಳುಪುಟ
ಕೇಳಿದ ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆ
The questions in this volume are the questions asked at the 2026 Jan examination, reproduced as ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಕಾನೂನು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ set them, in the order it set them. ದೀರ್ಘ ಓದುವ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಅವುಗಳ ಮೊದಲ ಮತ್ತು ಕೊನೆಯ ಸಾಲುಗಳು ಹಾಗೂ ನಮ್ಮ ಸಾರಾಂಶಕ್ಕೆ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿಸಲಾಗಿದೆ; ಮೂಲ ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುದ್ರಿಸುತ್ತದೆ. Only the answers are ours. ಮೂಲ ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆ ನೋಡಿ.
ಅವಧಿ: 3 hours · ಒಟ್ಟು ಅಂಕಗಳು: 80 · 20 ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರ
ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಮುದ್ರಿಸಿದ ಸೂಚನೆಗಳು
- N.B. (1) Answer all five Units. (2) One essay type question and short note/problem is compulsory from each Unit. (3) Figures to the right indicate marks. (4) Answers should be written either in English or Kannada completely.
ಈ ಸಂಪುಟವನ್ನು ಹೇಗೆ ಬಳಸುವುದು
ಮೊದಲು ಪರೀಕ್ಷೆಯಂತೆಯೇ, ಸಮಯ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆಯನ್ನು ನೀವೇ ಬಿಡಿಸಿ. ನಂತರ ಇಲ್ಲಿನ ಉತ್ತರಗಳನ್ನು ಓದಿ ನಿಮ್ಮ ಉತ್ತರಗಳಿಗೆ ಅಂಕ ನೀಡಿ. ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಬಿಡಿಸುವ ಮೊದಲೇ ಉತ್ತರ ಓದುವುದು ಉಪಯುಕ್ತ ಎನಿಸುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಅದರಿಂದ ಕಲಿಯುವುದು ಕಡಿಮೆ: ಉತ್ತರವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ನೀವೇ ಬರೆಯಬಲ್ಲಿರಿ ಎಂಬುದು ಎರಡು ಬೇರೆ ವಿಷಯಗಳು.
Q1
Unit I
(a)ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘಟನೆಗಳ ಅಧಿನಿಯಮ, 1926 ಕಾಯಿದೆ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘಗಳ ನೋಂದಾವಣೆ ಮತ್ತು ರದ್ದತಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಇರುವ ಉಪಬಂಧಗಳನ್ನು ಚರ್ಚಿಸಿರಿ.[10]
ಉತ್ತರ
ಪೂರ್ಣ ಅಂಕಗಳಿಗಾಗಿ, ಇವುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳಿ: ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘದ (trade union) ಅರ್ಥ (ಕಲಂ (section) 2(h)) ಮತ್ತು ನೋಂದಾವಣೆ (registration) ಏಕೆ ಮುಖ್ಯ; ಯಾರು ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದು (ಕಲಂ 4, ಏಳು ಸದಸ್ಯರು ಮತ್ತು ಹತ್ತು ಶೇಕಡಾ ಅಥವಾ ನೂರು ಕಾರ್ಮಿಕರ (workmen) ಕುರಿತ 2001 ರ ಪರಂತುಕಗಳೊಂದಿಗೆ (provisos)); ಅರ್ಜಿ ಮತ್ತು ನಿಯಮಗಳು (ಕಲಂ 5 ಮತ್ತು 6); ನೋಂದಾವಣೆ ಅಧಿಕಾರಿಯ (Registrar) ಪರಿಶೀಲನೆ, ನೋಂದಾವಣೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ (ಕಲಂ 7 ರಿಂದ 9); ಮುಂದುವರಿಯುವ ಸದಸ್ಯತ್ವದ ನಿಯಮ (ಕಲಂ 9A); ರದ್ದತಿಯ (cancellation) ಆಧಾರಗಳು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯವಿಧಾನ (ಕಲಂ 10); ಮೇಲ್ಮನವಿ (appeal) (ಕಲಂ 11); Rangaswami ಮತ್ತು ತಮಿಳುನಾಡು ಪತ್ರಾಂಕಿತರಲ್ಲದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಸಂಘದ (Tamil Nad Non-Gazetted Officers' Union) ಪ್ರಕರಣ; ಕೈಗಾರಿಕಾ ಸಂಬಂಧಗಳ ಸಂಹಿತೆ (Industrial Relations Code) 2020 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿನ ಸ್ಥಿತಿ; ಒಂದು ಉಪಸಂಹಾರ.
ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘದ ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ನೋಂದಾವಣೆ ಏಕೆ ಮುಖ್ಯ
1926 ರ ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘಗಳ ಅಧಿನಿಯಮದ (Trade Unions Act) ಕಲಂ 2(h) ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘವನ್ನು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುತ್ತದೆ. ಕಾರ್ಮಿಕರು ಮತ್ತು ನಿಯೋಜಕರ (employers) ನಡುವಿನ, ಕಾರ್ಮಿಕರು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಮಿಕರ ನಡುವಿನ, ಅಥವಾ ನಿಯೋಜಕರು ಮತ್ತು ನಿಯೋಜಕರ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ರಚಿಸಲಾದ, ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಅಥವಾ ಶಾಶ್ವತ, ಯಾವುದೇ ಒಗ್ಗೂಡುವಿಕೆ (combination) ಅದು. ಎರಡು ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚು ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘಗಳ ಒಕ್ಕೂಟವೂ (federation) ಅದರಲ್ಲಿ ಸೇರುತ್ತದೆ.
ನೋಂದಾವಣೆ ಕಡ್ಡಾಯವಲ್ಲ. ನೋಂದಾಯಿಸದ ಸಂಘವೂ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರಬಹುದು ಮತ್ತು ಕೆಲಸ ಮಾಡಬಹುದು. ಆದರೆ ಅಧಿನಿಯಮ ನೀಡುವ ಹಕ್ಕುಗಳು ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣೆಗಳು ನೋಂದಾಯಿತ (registered) ಸಂಘಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ದೊರೆಯುತ್ತವೆ. ಕಲಂ 13 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನೋಂದಾಯಿತ ಸಂಘ ನಿಗಮಿತ ನಿಕಾಯವಾಗುತ್ತದೆ (body corporate). ಅದಕ್ಕೆ ನಿರಂತರ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರತ್ವ (perpetual succession) ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯ ಮುದ್ರೆ (common seal) ಇರುತ್ತವೆ, ಅದು ಸ್ವತ್ತನ್ನು ಹೊಂದಬಹುದು ಮತ್ತು ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ದಾವೆ ಹೂಡಬಹುದು ಹಾಗೂ ದಾವೆಗೆ ಒಳಗಾಗಬಹುದು. ಕಲಂ 17 ಮತ್ತು 18 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅದರ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಅಪರಾಧಿಕ ಒಳಸಂಚಿನಿಂದ (criminal conspiracy) ಮತ್ತು ಕೆಲವು ದಿವಾನಿ ದಾವೆಗಳಿಂದ (civil suits) ರಕ್ಷಣೆಯೂ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.
ಕಲಂ 3 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘಗಳ ನೋಂದಾವಣೆ ಅಧಿಕಾರಿಯನ್ನು ನೇಮಿಸುತ್ತದೆ. ನೋಂದಾವಣೆ ಅಧಿಕಾರಿ ಅರ್ಜಿಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಾನೆ, ಸಂಘಗಳನ್ನು ನೋಂದಾಯಿಸುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ನೋಂದಾವಣೆಯನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಯಾರು ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದು: ಕಲಂ 4
ಕಲಂ 4(1) ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ, ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘದ ಯಾವುದೇ ಏಳು ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚು ಸದಸ್ಯರು ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದು. ಅವರು ಸಂಘದ ನಿಯಮಗಳಿಗೆ ತಮ್ಮ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಸಹಿ ಮಾಡಿ ಅಧಿನಿಯಮವನ್ನು ಪಾಲಿಸಬೇಕು.
2001 ರ ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘಗಳ (ತಿದ್ದುಪಡಿ) ಅಧಿನಿಯಮ (Trade Unions (Amendment) Act) 9 ಜನವರಿ 2002 ರಿಂದ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದ ಎರಡು ಪರಂತುಕಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿತು. ಅರ್ಜಿಯ ದಿನಾಂಕದಂದು ಕಾರ್ಮಿಕರ ಸಂಘಕ್ಕೆ ಕನಿಷ್ಠ ಸದಸ್ಯತ್ವ ಇರಬೇಕು. ಅದು ಕಾರ್ಮಿಕರ ಹತ್ತು ಶೇಕಡಾ ಅಥವಾ ನೂರು, ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದು ಕಡಿಮೆಯೋ ಅದು. ಸಂಘ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿರುವ ಸ್ಥಾಪನೆ (establishment) ಅಥವಾ ಉದ್ದಿಮೆಯಲ್ಲಿನ (industry) ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ಎಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆ ಸ್ಥಾಪನೆ ಅಥವಾ ಉದ್ದಿಮೆಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಮಿಕರಾಗಿರುವ ಕನಿಷ್ಠ ಏಳು ಸದಸ್ಯರೂ ಅದಕ್ಕೆ ಇರಬೇಕು.
ಕಲಂ 4(2) ಬಾಕಿ ಇರುವ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಅರ್ಜಿದಾರರು, ಅವರಲ್ಲಿ ಅರ್ಧಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿಲ್ಲದವರು, ನಂತರ ಸಂಘವನ್ನು ತೊರೆದರು ಅಥವಾ ಅರ್ಜಿಯಿಂದ ತಮ್ಮನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು ಎಂಬ ಕಾರಣ ಮಾತ್ರದಿಂದ ಅದು ಅಮಾನ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಅರ್ಜಿ ಮತ್ತು ನಿಯಮಗಳು: ಕಲಂ 5 ಮತ್ತು 6
ಕಲಂ 5 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅರ್ಜಿ ನೋಂದಾವಣೆ ಅಧಿಕಾರಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಅದರೊಂದಿಗೆ ಸಂಘದ ನಿಯಮಗಳ ಪ್ರತಿ ಮತ್ತು ಈ ಕೆಳಗಿನ ವಿವರಗಳ ಹೇಳಿಕೆ ಇರಬೇಕು.
- ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿರುವ ಸದಸ್ಯರ ಹೆಸರುಗಳು, ಉದ್ಯೋಗಗಳು ಮತ್ತು ವಿಳಾಸಗಳು, ಹಾಗೂ ಅವರ ಕೆಲಸದ ಸ್ಥಳದ ವಿಳಾಸ.
- ಸಂಘದ ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಅದರ ಮುಖ್ಯ ಕಚೇರಿಯ ವಿಳಾಸ.
- ಪದಾಧಿಕಾರಿಗಳ (office-bearers) ಪದನಾಮಗಳು, ಹೆಸರುಗಳು, ವಯಸ್ಸುಗಳು, ವಿಳಾಸಗಳು ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗಗಳು.
ಒಂದು ವರ್ಷಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಸಂಘ ತನ್ನ ಆಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಬಾಧ್ಯತೆಗಳ (liabilities) ಸಾಮಾನ್ಯ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನೂ ಸಲ್ಲಿಸಬೇಕು.
ಸಂಘದ ಕಾರ್ಯಕಾರಿ ಸಮಿತಿ ಸರಿಯಾಗಿ ರಚನೆಯಾಗಿದ್ದರೆ ಮತ್ತು ಅದರ ನಿಯಮಗಳು ಕೆಲವು ವಿಷಯಗಳಿಗೆ ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸಿದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ಅದು ನೋಂದಾವಣೆಗೆ ಅರ್ಹವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಕಲಂ 6 ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಅದರ ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಉದ್ದೇಶಗಳು ಹಾಗೂ ಸಾಮಾನ್ಯ ನಿಧಿಗಳನ್ನು (general funds) ಯಾವ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗಾಗಿ ಖರ್ಚು ಮಾಡಬಹುದು ಎಂಬುದು ಸೇರಿವೆ. ಪರಿಶೀಲನೆಗೆ ಮುಕ್ತವಾದ ಸದಸ್ಯರ ಪಟ್ಟಿಯೂ ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿದೆ. ಉದ್ದಿಮೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಉದ್ಯೋಗದಲ್ಲಿರುವ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೂ ಅವು ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸುತ್ತವೆ. ನಿಯಮಗಳು ಕನಿಷ್ಠ ಚಂದಾ ಮತ್ತು ವಾರ್ಷಿಕ ಲೆಕ್ಕಪರಿಶೋಧನೆಗೂ ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸಬೇಕು. ಪದಾಧಿಕಾರಿಗಳನ್ನು ಮೂರು ವರ್ಷಗಳನ್ನು ಮೀರದ ಅವಧಿಗೆ ಚುನಾಯಿಸಬೇಕು. ಸಂಘವನ್ನು ಹೇಗೆ ವಿಸರ್ಜಿಸಬಹುದು (dissolved) ಎಂಬುದನ್ನು ನಿಯಮಗಳು ಹೇಳಬೇಕು.
ನೋಂದಾವಣೆ ಅಧಿಕಾರಿಯ ಪರಿಶೀಲನೆ, ನೋಂದಾವಣೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ: ಕಲಂ 7, 8, 9 ಮತ್ತು 9A
ಕಲಂ 7 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನೋಂದಾವಣೆ ಅಧಿಕಾರಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಕೇಳಬಹುದು. ಪ್ರಸ್ತಾವಿತ ಹೆಸರು ಇನ್ನೊಂದು ನೋಂದಾಯಿತ ಸಂಘದ ಹೆಸರಿನಂತೆಯೇ ಇರಬಹುದು, ಅಥವಾ ಸಾರ್ವಜನಿಕರನ್ನು ವಂಚಿಸುವಷ್ಟು ಅದನ್ನು ಹೋಲುತ್ತಿರಬಹುದು. ಆಗ ನೋಂದಾವಣೆ ಅಧಿಕಾರಿ ಹೆಸರನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವಂತೆ ಅಗತ್ಯಪಡಿಸಬೇಕು.
ಕಲಂ 8 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ, ಸಂಘ ಎಲ್ಲ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸಿದೆ ಎಂದು ನೋಂದಾವಣೆ ಅಧಿಕಾರಿ ತೃಪ್ತನಾದ ನಂತರ, ಅವನು ಅದನ್ನು ನೋಂದಣಿ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ನೋಂದಾಯಿಸುತ್ತಾನೆ. ಕಲಂ 9 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅವನು ನೋಂದಾವಣೆ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾನೆ. ಸಂಘವನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ನೋಂದಾಯಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ "ನಿರ್ಣಾಯಕ ಸಾಕ್ಷ್ಯ" (conclusive evidence) ಆಗಿರುತ್ತದೆ.
2001 ರಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲಾದ ಕಲಂ 9A ಒಂದು ಮುಂದುವರಿಯುವ ಷರತ್ತನ್ನು ಸೇರಿಸುತ್ತದೆ. ಕಾರ್ಮಿಕರ ನೋಂದಾಯಿತ ಸಂಘ ಎಲ್ಲ ಕಾಲದಲ್ಲೂ ಅದೇ ಕನಿಷ್ಠ ಸದಸ್ಯತ್ವವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಅದು ಕಾರ್ಮಿಕರ ಹತ್ತು ಶೇಕಡಾ ಅಥವಾ ನೂರು, ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದು ಕಡಿಮೆಯೋ ಅದು, ಮತ್ತು ಎಂದಿಗೂ ಏಳಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆಯಲ್ಲ.
ನೋಂದಾವಣೆಯ ಹಕ್ಕಿನ ಕುರಿತ ಪ್ರಕರಣಗಳು
Rangaswami v. Registrar of Trade Unions, AIR 1962 Mad 231. ಮದ್ರಾಸ್ ರಾಜಭವನದ, ಅಂದರೆ ರಾಜ್ಯಪಾಲರ ನಿವಾಸದ, ಉದ್ಯೋಗಿಗಳು (employees) ಒಂದು ಸಂಘವನ್ನು ರಚಿಸಿ ನೋಂದಾವಣೆಗಾಗಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. ನೋಂದಾವಣೆ ಅಧಿಕಾರಿ ನಿರಾಕರಿಸಿದನು. ಮದ್ರಾಸ್ ಉಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯ (High Court) ಆ ನಿರಾಕರಣೆಯನ್ನು ಎತ್ತಿಹಿಡಿಯಿತು. ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘವು ಒಂದು ವ್ಯಾಪಾರ ಅಥವಾ ವ್ಯವಹಾರದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವ ನಿಯೋಜಕರು ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗಿಗಳ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಪೂರ್ವಭಾವಿಯಾಗಿ ಊಹಿಸುತ್ತದೆ. ರಾಜಭವನ ಯಾವುದೇ ವ್ಯಾಪಾರ ಅಥವಾ ಉದ್ದಿಮೆಯನ್ನು ನಡೆಸುವುದಿಲ್ಲ, ಆದ್ದರಿಂದ ಅದರ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ನೋಂದಾಯಿಸಬಹುದಾದ ಸಂಘವನ್ನು ರಚಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿರಲಿಲ್ಲ.
Tamil Nad Non-Gazetted Government Officers' Union v. Registrar of Trade Unions, AIR 1962 Mad 234. ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರದ ಪತ್ರಾಂಕಿತ ಅಧಿಕಾರಿ (Gazetted Officer) ದರ್ಜೆಯಲ್ಲದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ (non-gazetted officers) ಒಂದು ಸಂಘ ನೋಂದಾವಣೆಗಾಗಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿತು. ನಿರಾಕರಣೆಯ ವಿರುದ್ಧದ ಮೇಲ್ಮನವಿಯನ್ನು ವಿಭಾಗೀಯ ಪೀಠ ತಳ್ಳಿಹಾಕಿತು. ಮೂಲ ನಾಗರಿಕ ಸೇವೆಗಳ ಕೆಲಸ ಸರ್ಕಾರದ ಸಾರ್ವಭೌಮ ಕಾರ್ಯಗಳ (regal functions) ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಅದು ಉದ್ದಿಮೆಯಲ್ಲ, ಮತ್ತು ಅಂತಹ ನಾಗರಿಕ ಸೇವಕರು ಕಾರ್ಮಿಕರಲ್ಲ.
ನೋಂದಾವಣೆ ಅಧಿಕಾರಿಯ ಕಲಂ 8 ರ ಅಡಿಯ ಕರ್ತವ್ಯ ಯಾಂತ್ರಿಕವಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಈ ಎರಡು ಪ್ರಕರಣಗಳು ಒಟ್ಟಾಗಿ ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ಆ ನಿಕಾಯ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಕಲಂ 2(h) ರ ಅರ್ಥದೊಳಗಿನ ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘವೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಅವನು ನೋಡಬೇಕು.
ನೋಂದಾವಣೆಯ ರದ್ದತಿ: ಕಲಂ 10
ಈ ಕೆಳಗಿನ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ನೋಂದಾವಣೆ ಅಧಿಕಾರಿ ನೋಂದಾವಣೆ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರವನ್ನು ಹಿಂಪಡೆಯಬಹುದು (withdraw) ಅಥವಾ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಬಹುದು.
- ಸಂಘದ ಸ್ವಂತ ಅರ್ಜಿಯ ಮೇಲೆ, ಅದನ್ನು ವಿಹಿತ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ದೃಢೀಕರಿಸಿದ್ದರೆ (ಕಲಂ 10(a)).
- ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರವನ್ನು ವಂಚನೆಯಿಂದ ಅಥವಾ ತಪ್ಪಿನಿಂದ ಪಡೆದಿದ್ದರೆ (ಕಲಂ 10(b)).
- ಸಂಘ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲದಂತಾಗಿದ್ದರೆ (ಕಲಂ 10(b)).
- ನೋಂದಾವಣೆ ಅಧಿಕಾರಿಯಿಂದ ಸೂಚನೆ ಬಂದ ನಂತರವೂ ಸಂಘ ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಅಧಿನಿಯಮವನ್ನು ಧಿಕ್ಕರಿಸಿದ್ದರೆ (ಕಲಂ 10(b)). ಅಧಿನಿಯಮವನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸುವುದು, ಅದಕ್ಕೆ ಅಸಂಗತವಾದ ನಿಯಮವನ್ನು ಜಾರಿಯಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವುದು, ಅಥವಾ ಅಧಿನಿಯಮ ಅಗತ್ಯಪಡಿಸುವ ನಿಯಮವನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುವುದು ಇದರಲ್ಲಿ ಸೇರುತ್ತದೆ.
- ಕಾರ್ಮಿಕರ ಸಂಘಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಸದಸ್ಯರು ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಕಲಂ 9A ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ (ಕಲಂ 10(c), 2001 ರಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲಾದದ್ದು).
ಸಂಘವೇ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಸಂದರ್ಭವನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ನೋಂದಾವಣೆ ಅಧಿಕಾರಿ ಕನಿಷ್ಠ ಎರಡು ತಿಂಗಳ ಮುಂಚಿತ ಲಿಖಿತ ಸೂಚನೆ ನೀಡಬೇಕು. ತಾನು ಯಾವ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲು ಉದ್ದೇಶಿಸಿದ್ದೇನೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಸೂಚನೆ ತಿಳಿಸಬೇಕು. ಇದು ಕಲಂನಲ್ಲೇ ಅಡಕವಾಗಿರುವ ನೈಸರ್ಗಿಕ ನ್ಯಾಯದ (natural justice) ನಿಯಮ.
ಮೇಲ್ಮನವಿ: ಕಲಂ 11
ನೋಂದಾಯಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದ್ದರಿಂದ, ಅಥವಾ ಹಿಂಪಡೆಯುವಿಕೆ ಅಥವಾ ರದ್ದತಿಯಿಂದ ಬಾಧಿತನಾದ ವ್ಯಕ್ತಿ ವಿಹಿತ ಕಾಲಾವಧಿಯೊಳಗೆ ಮೇಲ್ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದು. ಪ್ರೆಸಿಡೆನ್ಸಿ ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ಮೇಲ್ಮನವಿ ಉಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಮುಖ್ಯ ಕಚೇರಿ ಕಾರ್ಮಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ (Labour Court) ಅಥವಾ ಕೈಗಾರಿಕಾ ನ್ಯಾಯಾಧಿಕರಣದ (Industrial Tribunal) ಪ್ರದೇಶದೊಳಗಿದ್ದರೆ, ಅದು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ (2001 ರಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ). ಬೇರೆಡೆ ಅದು ಸೂಕ್ತ ಸರ್ಕಾರ (appropriate Government) ಅಧಿಸೂಚಿಸಿದ ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ (court) ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಮೇಲ್ಮನವಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಮೇಲ್ಮನವಿಯನ್ನು ತಳ್ಳಿಹಾಕಬಹುದು, ಅಥವಾ ಸಂಘವನ್ನು ನೋಂದಾಯಿಸುವಂತೆ ಇಲ್ಲವೇ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರವನ್ನು ಮರಳಿ ನೀಡುವಂತೆ ನೋಂದಾವಣೆ ಅಧಿಕಾರಿಗೆ ನಿರ್ದೇಶಿಸಬಹುದು.
| ಹಂತ | 1926 ರ ಅಧಿನಿಯಮದ ಕಲಂ | ಮುಖ್ಯ ಅಗತ್ಯ |
|---|---|---|
| ಅರ್ಜಿ | 4, 5 | ಏಳು ಸದಸ್ಯರು; 10 ಶೇಕಡಾ ಅಥವಾ 100 ಕಾರ್ಮಿಕರು |
| ನಿಯಮಗಳು | 6 | ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಿದ ವಿಷಯಗಳು, ಚುನಾವಣೆಗಳು, ಕನಿಷ್ಠ ಚಂದಾ |
| ನೋಂದಾವಣೆ | 8, 9 | ನೋಂದಾವಣೆ ಅಧಿಕಾರಿ ತೃಪ್ತನಾಗಿರಬೇಕು; ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ ನಿರ್ಣಾಯಕ |
| ಮುಂದುವರಿಯುವ ಷರತ್ತು | 9A | ಸದಸ್ಯತ್ವ ಎಂದಿಗೂ ಕನಿಷ್ಠಕ್ಕಿಂತ ಕೆಳಗಿಳಿಯಬಾರದು |
| ಹಂತ | 1926 ರ ಅಧಿನಿಯಮದ ಕಲಂ | ಮುಖ್ಯ ಅಗತ್ಯ |
|---|---|---|
| ರದ್ದತಿ | 10 | ಅರ್ಜಿ, ವಂಚನೆ, ತಪ್ಪು, ಉಲ್ಲಂಘನೆ, ಕಡಿಮೆ ಸದಸ್ಯತ್ವ |
| ಮೇಲ್ಮನವಿ | 11 | ಉಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯ, ಕಾರ್ಮಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಅಥವಾ ನ್ಯಾಯಾಧಿಕರಣ, ಅಥವಾ ಅಧಿಸೂಚಿತ ನ್ಯಾಯಾಲಯ |
ಕಾನೂನು ಈಗ ಎಲ್ಲಿದೆ
1926 ರ ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘಗಳ ಅಧಿನಿಯಮವನ್ನು 2020 ರ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಸಂಬಂಧಗಳ ಸಂಹಿತೆಯ ಕಲಂ 104 ರ ಮೂಲಕ 21 ನವೆಂಬರ್ 2025 ರಂದು ನಿರಸನಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು (repealed). ನೋಂದಾವಣೆ ಈಗ ಸಂಹಿತೆಯ ಕಲಂ 5 ರಿಂದ 9 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿದೆ, ಮತ್ತು ಕಲಂ 6 ಹತ್ತು ಶೇಕಡಾ ಅಥವಾ ನೂರರ ನಿಯಮವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ರದ್ದತಿಗೆ ಈಗ ಅರವತ್ತು ದಿನಗಳ ಸೂಚನೆ ಬೇಕು, ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಾಧಿಕರಣವೂ (tribunal) ಅದನ್ನು ಆದೇಶಿಸಬಹುದು (ಕಲಂ 9(5) ಮತ್ತು (6)). ಮೇಲ್ಮನವಿಗಳು ಕಲಂ 10 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಧಿಕರಣಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು 1926 ರ ಅಧಿನಿಯಮದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನೋಂದಾಯಿಸಲಾದ ಸಂಘಗಳನ್ನು ಸಂಹಿತೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನೋಂದಾಯಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ (ಕಲಂ 9(4)).
ಉಪಸಂಹಾರ. 1926 ರ ಅಧಿನಿಯಮದ ಅಡಿಯ ನೋಂದಾವಣೆ ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತವಾಗಿತ್ತು, ಆದರೆ ಮೌಲ್ಯಯುತವಾಗಿತ್ತು, ಏಕೆಂದರೆ ನೋಂದಾಯಿತ ಸಂಘ ಮಾತ್ರ ಅಧಿನಿಯಮದ ರಕ್ಷಣೆಗಳೊಂದಿಗೆ ನಿಗಮಿತ ನಿಕಾಯವಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಕಲಂ 4 ರಿಂದ 6 ನ್ನು ಪೂರೈಸಿದ ನಿಕಾಯವನ್ನು ನೋಂದಾವಣೆ ಅಧಿಕಾರಿ ನೋಂದಾಯಿಸಬೇಕಿತ್ತು, ಆದರೆ Rangaswami ತೋರಿಸುವಂತೆ ಅದು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘವಾಗಿದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ. 2001 ರ ನಂತರ ಸಂಘ ಕನಿಷ್ಠ ಸದಸ್ಯತ್ವವನ್ನೂ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಯಿತು. ಸಂಘದ ಸ್ವಂತ ಕೋರಿಕೆಯ ಮೇಲೆ, ವಂಚನೆ ಅಥವಾ ತಪ್ಪಿಗಾಗಿ, ಅಧಿನಿಯಮದ ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕ ಧಿಕ್ಕಾರಕ್ಕಾಗಿ ಅಥವಾ ಕುಸಿಯುತ್ತಿರುವ ಸದಸ್ಯತ್ವಕ್ಕಾಗಿ ರದ್ದತಿ ಸಾಧ್ಯವಿತ್ತು. ಸಂಘದ ಕೋರಿಕೆಯ ಮೇಲಿನ ಸಂದರ್ಭವನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಅದಕ್ಕೆ ಎರಡು ತಿಂಗಳ ಸೂಚನೆ ಬೇಕಿತ್ತು, ಮತ್ತು ಕಲಂ 11 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಮೇಲ್ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದಿತ್ತು.
The rest of the answers
The first answer is free. The rest come with the KSLU LL.B. Semester 2 Kannada solved papers.
You have read the question paper and its first answer in full. Buy the solved papers once and you can read every answer of every solved paper in this semester.
Solved papers: ₹499 Already bought it? Sign in
The question paper itself stays free, and so does the syllabus.
What should we fix or add?
ಈ ಸಂಪುಟದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪು ಕಂಡಿತೇ? ತಿಳಿಸಿ ನಾವು ಅದನ್ನು ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿ ಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತೇವೆ.